Onlar büyürken biz...

Cuma, 23 Mart 2007 (19 yıl 7 ay önce)

Merhaba,
Biz Arnavutköy'de Elbi Elektrik'te çalışan işçiler olarak fabrikadaki bazı gelişmeleri paylaşmak istedik.

700 kişi çalışıyoruz. Elektrik düğmeleri, fişleri üretiyoruz. Bütün işçilerin çektiği sıkıntıları, baskıları burada da yaşıyoruz.

Biz montaj çalışanlarına fabrika dahilinde sigara içmek yasak. Yanındaki arkadaşınla konuşmak yasak. Lavobaya izinsiz gitmek yasak. Bunun karşılığı da 380 YTL gibi komik bir ücret, zorunlu mesai ve de zorunlu vardiya.

Yönetim kurulu bir karar almış. Eğer 3 ayda yoğun bir şekilde çalışırsak (sanki çalışmalarımız yoğun değilmiş gibi), ciroyu 39 milyon dolar yaparsak Ocak ayı sonunda bize iki ücret kadar ikramiye vereceklermiş. Sonradan öğrendik, bunun nedeni yılbaşında Elbi’ye girecek yabancı ortağa ciroyu fazla göstermekmiş.

Yılbaşı geldiğinde ciro 39.500 dolar olarak gerçekleşti. Bize bir ücret tutarı ikramiye hak ettiniz dendi; o da ödenmedi. Şubat ayında da şu gün-bu gün diye atlatıldık. Bu durumdan yönetici kadrosu, montaj, preshane, kalıphane, enjeksiyon bölümü, yani hepimiz rahatsızdık. Kendi aramızda görüşmeler yapıyorduk. Biz bunları rahatsız edersek, zorlarsak, işi durdurursak, boykot edersek bu parayı alırız, hem de bir an önce alırız diye:

- Biz aslında enjeksiyon bölümünde 70 kişi civarındayız. Bizim de sayısal gücümüzle ikramiye konusunda bunları zorlayalım. Gerekirse uyarı olarak 1-2 saat işi durdurabiliriz.

- Arkadaşlar, ikramiyemiz ne olacak? Belirsizlik kadar kötü bir şey yok. Hem bunlar bize söz verdiler hem de sözlerini tutmadılar. Bu bize saygısızlık; daha kötüsü bizi hiçe saydılar.

- Biz bu şekilde bir şey yapamayız. Hem bizim kalıphane olarak sayımız az (22 kişi), bizi işten çıkarırlar.

- Bizim burada sayımız az olabilir ama biz kalıpçılar kalifiye elemanız. Biz öbür bölümler birlik olalım. Bu birliğimizi her konuda harekete geçirebiliriz.

- Arkadaşlar biz montaj işçileri olarak, artık kaybedecek hiçbir şeyimiz kalmadı, işimizden başka. 40 dakika işi durdurma kararı alalım. Bu onlara uyarı olsun, diğer bölümleri bilgilendirelim.

40 dakika işi durdurma eylemi montaj bölümünde uygulandı. Diğer bölümlerden özellikle enjeksiyon ve kalıphaneden eyleme katılmasalar da yanımızda olduklarına dair haber gelmesi bizi cesaretlendirdi.

Yönetim eylemden acayip korkmuş olacak ki, paydostan 10 dakika önce (paydos 18:00′de) aşağıya ayağımıza geldiler. Kalıphaneyi, preshaneyi ve enjeksiyonu toplayıp açıklama yaptılar. Bu eylemden korktukları genel müdür yardımcısının sözlerinden belliydi:

Arkadaşlar sizlere bir ikramiye sözü vermiştik. Sözümüz söz ama malum nakit sıkıntısı çekiyoruz. Ama sizleri daha fazla mağdur etmemek için arkadaşları (muhasebe sorumlusu) seferber edeceğim ve ikramiyenizi yarın ödeyeceğim. İkramiyeler 2006 yılı çalışanlarına ve disiplin cezası almayanlara ödenecek. Sizlere bu arada bir şey daha söylemek istiyorum. Yarın sabahtan itibaren daha fazla çalışacağız. Hiçbir zaman işimizi aksatmayacağız, işimize saygılı olacağız. 2007 yılı Elbi için altın yıl olmalı. 1 yıl sonra Elbi iki kat güçlenmeli. Bunu hep birlikte gerçekleştirmeliyiz.

Evet arkadaşlar, biz işçilerin birlikten doğan gücü bunlara boyun eğdirdi. Bakın toplantı için ayağımıza geldiler. (Önceki toplantılar en üst katta yemekhanede yapılırdı.) Biz ikramiyemizi bu birlikten doğan güçle aldık. Bu birliği tüm fabrika bölümleriyle birleştirirsek daha güzel çalışmalar yapacağımızdan emin olabiliriz.

Bir de bu müdür yardımcısı “Elbi seneye iki kat büyümeli” dedi. Ama biz işçiler eğer bir şeyler yapmazsak Elbi iki kat büyürken biz iki kat küçüleceğiz ve yok olacağız. Onun için daha fazla birliğe, beraberliğe ihtiyacımız var. Çünkü şu an bile burada çok fazla sorunumuz var.

Bu sorunlarımızı da zaman zaman dile getirip Alınteri okurlarımızla paylaşacağız.

Elbi Elektrik çalışanları

ALINTERİ'NDEN ELBİ İŞÇİLERİNE

Arnavutköy’deki Elbi Elektrik çalışanlarına yılbaşında verileceği söylenen ikramiyeler ancak işçilerin eylem yapmasıyla verildi. İkramiyeler verilirken de disiplin suçu işledikleri gerekçesiyle iki işçi bu haktan mahrum edildi. Bu işçilerden birine “özür” dilekçesi yazması söylendi. Mevcut yasalarda disiplin suçu gibi bir madde olmadığı gibi bu çerçevede verilecek ceza da yok dolayısıyla ortada özrü gerektiren bir durumda söz konusu olamaz.

Yasalarda, toplu sözleşme veya iş sözleşmelerinde gösterilen sebeplerle sınırlı olarak bir ücret kesme cezası var ki onda da kesintinin miktarının bir ayda iki gündelikten, parça başına işlerde ise iki günlük kazancından fazla olamayacağı yer almaktadır. Ayrıca kesilen bu paraların Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı hesabına yatırılacağı, buradaki paraların da işçilerin eğitimi ve sosyal hizmetleri için kulanılacağı belirtilmektedir. Aksi uygulamaların hepsi şikayet konusudur çünkü kişilik haklarına saldırı söz konusudur ve cezai yaptırımları vardır.

Elbi işçilerinin bir başka sorunu da işyerinde yeni başlayan gece vardiyası uygulamasıdır ki bu zorunlu tutulmuş ve birçok işçiye uygulamayı kabul ettiğine dair zorla imza attırılmıştır. Yasalarda bu konuda bilinmesi gereken ilk şey çalışma saatlerinin haftalık 45, yıllık ise 270 saati geçemeyeceğidir. Vardiyalı çalışmalarda ise gece 7,5 saatten fazla çalışılmayacağı ve ardından 11 saat dinlenmeden yeniden çalıştırılamayacağı şeklinde bir düzenleme söz konusudur. Bu hükümlere aykırı uygulamalar şikayet ve tespit edildiği takdirde idari para cezası vardır.

ALINTERİ, SAYI: 40, 22 MART 2007