Çarşamba, 5 Ocak 2011 (15 yıl 10 ay önce)
Kürt ulusal hareketinin “iki dilli yaşam” ve “demokratik özerklik” açılımları, gündemi belirlemekle kalmadı, “demokrat” geçinen sahtekarlar başta olmak üzere kimin gerçekte nerede durduğunu açığa çıkaran bir turnusol kâğıdı işlevini gördü. Öyle ki, “faşizmi -bazılarının söylemiyle ‘askeri vesayet rejimini’- çözdüğü” iddia edilen AKP ile ordunun, CHP ile MHP’nin neredeyse aynı sözcüklerle konuşup aynı tepkiyi sergilediklerini gördük. Rejim adına önce Genelkurmay konuştu, sonra Başbakanın söylemi MGK bildirisi olarak karşımıza çıktı.
Kürtlerin, ulusal sorun kapsamında bile sınırlı iki temel burjuva demokratik reform talebini kendilerince ete kemiğe büründürüp pratikleştirmeye yönelmeleri, sermayenin ve AKP’nin kuyruğunda “demokratikleşme ve açılım” masallarıyla sadece Kürtleri değil tüm toplumu uyuşturup oyalamayı iş edinmiş “ikinci Cumhuriyetçi demokratlar” tayfasını da şaşkına çevirip açmaza sürükledi.
Bunlardan bazıları “yiğitliğin onda dokuzu arazi olmaktır” silikliğini bu konuda da sürdürerek sessiz kalmayı seçtiler. Meslekleri ve kendilerinden beklenen misyon icabı konuşmak zorunda kalanlar ise, bu kadar haklı ve meşru, üstelik tümüyle burjuva demokratik bir içeriğe sahip, ulusal sorunun çözümüne hizmet etmekten çok kapitalizmin Güney'e de uzanacak biçimde Kuzey Kürdistan’da daha hızlı ve derinlemesine gelişmesinin önünü açacak bu taleplere açıkça karşı çıkamayacakları için çamura yatmanın başka biçimlerine sarıldılar.
Ali Bayramoğlu ve Hasan Cemal gibileri, tam da Türk devlet bürokrasinin mantığıyla, “Turk toplumunun henüz hazır olmadığı bu çıkışı erken ve zamansiz” buldular. Dilini ya da içerdiği çelişkileri bahane ederek hedef tahtasına Kürtleri çaktılar. İkinci Cumhuriyetçi demokratizmin amiral gemisi Taraf yazarlarının başını çektiği başka bir kesim ise, ulusal hareketin temsilcileri arasında çelişki ve çatlak arayışına çıktı. Ellerinde cımbız, DTK’nin özerklik taslağındaki ifadelerle, Öcalan’ın ve BDP sözcülerinin söylemlerinin örtüşmediğini kanıtlamaya soyundular. Fakat bu ucuz numaraların hiçbiri bugüne kadar tutmadı.
Gökte aradıklarını, İmralı’da buldular…
Gel gör ki, Kürtlerin sürecin yönetiminde politik inisiyatifi ele geçirip zor yoluyla hiç başedemeyecekleri bazı pratik adımlara yönelmelerinden paniğe kapılan şovenizmin gizli-açık bütün temsilcileri şimdi yeni bir demagoji bahanesi buldular ve anında da buna sarıldılar. Onlara bu kozu ve cesareti veren
Abdullah Öcalan oldu. Onun, avukatlarıyla yaptığı son görüşmede, bizzat kendisinin gündemleştirmesi üzerine aylardır slogan düzeyinde tekrarlanıp duran “
demokratik özerklik” talebini, DTK’nin, yine Öcalan’ın bu konuda daha önce söylediklerini kâğıda dökerek somutlamasını “
zamansız ve yetersiz bir çıkış” olarak nitelediği açıklandı.
Fikret Bila gibi her konuda her zaman “
Ankara’daki sahibinin sesi” olmuş resmi ideolojinin dolaysız sözcülerinden Taraf yazarı
Yıldıray Oğur gibi “
demokrat” maskesi takanlara kadar bütün düzen bekçileri hemen atladılar bu fırsatın üzerine. Y. Oğur’un, “
AKP’yi zor durumdan kurtardığı için” duyduğu sevinci saklama gereğini dahi duymadan ellerini ovuşturarak karşıladığı Öcalan’ın bu çıkışını F. Bila, “e
sas olarak MGK’nin son bildirisinde dile gelen tepkiye” bağladı.
Derya Sazak gibi sosyal demokrat bir yazar bile “
Öcalan ayarı” olarak tanımladı bu müdahaleyi. Nitekim siyasi yaşamı boyunca havayı koklayıp rüzgara göre yön tayin etmenin üstatlarından
Cengiz Çandar, tecrübesini de kullanarak koydu hemen doğru teşhisi: “
Öcalan, DTK ve BDP’yi açığa düşürdü”.
Olacak iş mi bu?
Öcalan’ın, Türk şovenizminin tepkilerini yumuşatmak istediği açık ve ortada. Herşeyi kontrolü altında tutma alışkanlığının yanı sıra, kendisinin yönlendirmeleriyle
şişeden çıkan cini -şoven tepkiler üzerine- şimdi şişeye geri sokma kampanyasına soyunuyor, Ve tabii bunu yaparken, hareketi temsil eden parti ve örgütlenmeleri hiçe sayıp onları bir kez daha açığa düşürmekle kalmıyor, sık sık çizilen bu tür politik zigzaglar nedeniyle
ulusal hareketin sözlerinin ve politikalarının ağırlığını azaltıyor, dostları nezdindeki güvenilirliğini sarsıyor, düşmanları gözündeki caydırıcılığını kendi elleriyle zayıflatıyor.
Üstelik ileri sürdüğü gerekçeler de güvenilecek, bu anlamda "
anlaşılabilir" gerekçeler değil! Her şeyi yine -neler olup bittiği belirsiz- İmralı’daki gelişmelere endekslemiş. Bir ay önceki avukat görüşünde, “
Hükümet zaten ciddi değil. Devlet adına yapılan görüşmeler de kesildi. Bir aydır gelen giden yok” derken, şimdi, “
Süreç ve diyalog iyi bir şekilde gelişiyor ve gittikçe derinleşiyor. Bir engel çıkmazsa Ocak ayında önemli gelişmeler olabilir” şeklinde bir umut pompalıyor. İyi ama
bu kaçıncı “önemli gelişmeler ve çözüm” beklentisi, bu kaçıncı “çözümün eşiğindeyiz” vaadi?.. Öcalan’ın bizzat kendisinin söylemiyle, “1
996′dan beri güvenip her seferinde ateşkes ilan ettiği fakat arkasının gelmediği” aldatmacalardan bir yenisiyle karşı karşıya olunduğu ihtimali neden hala hiç akla gelmiyor?..

Bugün Kürt sorununda,
zamana yayılmış sinsi bir stabilizasyon ve tasfiye stratejisinin uygulanmaya çalışıldığını artık sıradan bir bilinç bile görebilir. Bunun bir ayağını 30 yıldır süren bir savaşın yorgunluğunu yaşayan yurtsever kitleler hatta ulusal hareketin kadrolarında gevşetici bir “
barışçıl çözüm hayali ve beklentisi” yaratılıp bunun canlı tutulması oluştururken diğer ayağını yıldırma ve örgütsüzleştirme amaçlı tutuklamalar ve askeri operasyon hazırlıkları oluşturuyor. Sermayesi de, AKP’si de, ordusu da
inisiyatifi elde tutarak zamana oynuyor, sorunun çözümünden çok yurtsever kitleleri ve PKK’yi beklenti içine sokarak hareketsiz kılmayı esas alıyor.
Öcalan’la İmralı’da yapıldığı iddia edilen görüşmeler sırasında da benzer bir “
doldur-boşalt”, “
umut-hayalkırıklığı” taktiğinin izlendiği bizzat Öcalan’ın verdiği bilgilerden belli. Referandum sürecinde
AKP’nin elini güçlendiren “
ateşkes” kararının alınmasına da sebep olan görüşmelerin “
diyalog aşamasından müzakere aşamasına evrildiğini” iddia ediyordu (
Kasım ayındaki görüşme),
Aralık başındaki avukat görüşünde bu kez “
bütün temasların kesildiği, bir aydır gelen gidenin olmadığı” söylendi. Şimdi yine “
süreç ve diyalog iyi bir şekilde gelişiyor” deniliyor, “Ocak’ta çözüme yönelik önemli gelişmeler olacağı” öne sürülüyor.
İşin diğer yönleri de şimdilik bir yana, dışardaki hareketin ve kadroların politik inisiyatifini ve taktik açılımlarını, bu kadar istikrarsız bir görüşme trafiğinin seyrine bağımlı hale getirmek ne kadar doğru bir tutum? Özellikle de inisiyatifin ele geçirildiği bir konuda devletin -baştan öngörülüp beklenmesi gereken- sert tepkisiyle karşılaşınca hareketi bundan dolayı “
boşa düşürmek” olacak iş midir?..
Eğer bu bir yanlışsa, başta gelen sorumlusu kim?
Kaldı ki Öcalan’ın, şimdi “
çok dar ve basit” olarak nitelediği DTK’nin “
demokratik özerklik” taslağındaki görüşler,
neredeyse sözcüğü sözcüğüne Öcalan’ın görüşleri. Öyle ki, içerdiği bütün çelişkiler, kafa karışıklığı ve eklektisizm bile ona ait. Türk tekelci burjuvazisi ve onun devletinin asla taviz vermeyeceği merkezi iktidarın parçalanması ve sınırların değişmesi konularındaki gerilemesini, anarşizmden esinlenilmiş bir “
devletsizlik ve otorite düşmanlığı” görünümü altında “
teorileştirip” meseleyi yerel yönetimler düzeyinde bir özerklik derekesine indirgeyen ana felsefe de onun felsefesi; Kürtlerin kendi kaderlerini tayin hakkının en canalıcı noktasından -bir yerde özünden- vazgeçmek anlamına gelen “
istediği taktirde ayrılıp kendi bağımsız devletini kurma hakkı”ndan vazgeçen bu reformizmi maskelemek için bir taraftan “
devlet, otorite, iktidar vb. düşmanı” bir söylem tutturulurken öte yandan “
ayrı bayrak, ayrı semboller, öz savunma kuvvetleri adı altında yerel milis gücü kurulması” gibi düpedüz “
otorite ve iktidarlaşmanın” araç ve sembollerini talep eden tutarsızlıkları da yine bizzat Öcalan’a ait.
Özgürlük Sosyolojisi adını verdiği kitabından bu yana, özellikle de son 6-7 aydır yaptığı bütün avukat görüşmelerinde dile getirdiği görüşler bunlar.
Diyarbakır’da düzenlenen çalıştayda
DTK kadrolarının bütün yaptığı, “kopyala-yapıştır” yöntemiyle bunları somut bir “demokratik özerklik taslağı” biçimine sokmak, o kadar.
Bugün Türk şovenizminin olduğu kadar Kürt burjuvazisi ve PKK dışında kalan Kürt siyasilerinin de en fazla eleştirdiği konuların başında gelen, “
demokratik özerkliğin güvenlik-savunma boyutu” konusunda,
13 Kasım 2010 tarihli görüşmede avukatlarına, “
imkanım olsa en az 10 saat konuşacak kadar ayrıntılı görüşlere sahibim” diyen Öcalan değil miydi? Özerkliğe kavuşacak olan yerel yönetimlerin bayrak dahil kendi simge ve sembollerine sahip olmalarını yine önce o gündeme getirmedi mi?
Katalan modelini örnek vererek
Murat Karayılan ve
Cemil Bayık gibi PKK’nin önder kadroları da bunları ayrıntılandırıp tekrarlamadılar mı? “
Demokratik Toplum Kongresi adı altında ayrı bir meclisi, bunun yürütmesi adı altında ayrı bir hükümeti, ayrı bir ekonomi politikası, diplomasisi, hukuku olan, ayrı bayrağa hatta ayrı bir marşa sahip, eğitimini ve gündelik yaşamını kendi ana dilinde sürdüren yerel birimler” önerisi
bugün sanki ilk kez ve DTK tarafından mı dile getiriliyor ki, şimdi bunların doğurduğu şoven tepkilerin bütün sorumluluğu DTK’nın üzerine yıkılmaya çalışılıp “dar ve basit yaklaşımlar” olarak eleştiriliyor?..
“Uygun zaman” ne zaman?..
Öcalan, “
dar ve basit bir yaklaşım” olarak nitelediği bu çıkışı aynı zamanda “
zamansız” buluyor. Halbuki DTK ve BDP yönetici ve kadrolarını, aylardan beri zaman zaman hakarete varan sözlerle “
enerjik ve aktif değilsiniz, her şeyi benden bekliyorsunuz, inisiyatif kullanmıyor, somut adım atmıyor, proje geliştirmiyorsunuz” diye eleştiren kendisi. Özellikle
19 Ağustos’taki görüşmede, Katalanları örnek göstererek, “…
Kürtler, BDP, DTK demokratik özerklik projesi ile uğraşmalıdır. Demokratik özerklik projesini somutlaştırmalıdırlar. Kürtlerin gerçek gündemi budur, bu olmalıdır. Bu referandum Kürtlerin gerçek gündemini değiştirmek için bu kadar ön plana çıkarılıyor, suni bir gündemdir. Bu tartışmalarla Kürtlerin demokratik özerklik taleplerini gölgede bırakmaya çalışıyorlar. Kürtler bunun üzerine seçime kadar çalışmalıdır. Ki yarın öbür gün geç kalmayalım, Kürtlerin projesi budur diye sunmak önlerine koymak gerekebilir. Kürtlerin projesi nedir dendiğinde projemiz hazır olmalıdır” diyen o değil miydi?
18 Eylül görüşmesinde bu kez, “…
Rica ediyorum her şeyi benden beklemesinler. Dolayısıyla kendi kararlarını kendileri verecekler. İşte DTK, BDP, Belediyeler Birliği, Sivil Toplum Örgütleri kendileri hakkında kararlarını kendileri verecekler ve uygulayacaklar. Gece gündüz çalışacaklar, iş yapmaya odaklansınlar, az konuşup çok iş yapmalılar. Aksi taktirde onları çok sert eleştireceğim” diyerek bu çağrı ve eleştirilerini tekrarlamadı mı?..
Bu kadrolar şimdi -üstelik bütünüyle onun çizdiği çerçeve içinde- bir inisiyatif gösteriyor, somut bir öneriyle ortaya çıkıyor, gündemi belirliyor, süreci zamana yayarak seçimlere kadar zaman kazanma hesabı içindeki AKP’yi ve devleti köşeye sıkıştıracak akıllı bir politik hamle yapıyorlar; İmralı bu kez, “
zamansız ve erken bir çıkış yaptınız” eleştirisi yöneltiyor. Köşeye sıkışmış olmanın kızgınlık ve açmazını yaşayan şoven Kürt politikalarının sinsi-açık bütün savunucuları da bunun üzerine tabii hemen atlıyorlar.
Bu tür tutarsızlıklar, ikide bir çizilen zigzaglar, her şeyden önce Kürt hareketinin güvenilirliğini sarsar. Bugün “
böyle” dediğine yarın ne diyeceğinin kestirilememesinden kaynaklı kuşku ve belirsizlikleri büyütüp derinleştirir. Bir yandan “
inisiyatif gösterin” çağrıları yapılan kadrolar ve yurtsever kitleleri kafa karışıklığına ve tutukluğa sürükler, paralize eder. Daha da önemlisi, kritik bir tarihsel kesitte hareketin içinde çatlak yaratma peşinde koşanların ekmeğine yağ sürer. Ve bu son örnekte de görüldüğü gibi, tam da bütün hasımlarını köşeye sıkıştırıp gerçek niyet ve yüzlerini sergilemeye zorladığı bir evrede onlara demagoji ve kaçamak bahanesi verir. Kısacası, politik açıdan bu tutum, kendi ayağına kurşun sıkmaktan farksızdır!..