Cuma, 23 Aralık 2011 (14 yıl 10 ay önce)
Düşünün bir gecekondu mahallesini; o mahallenin çocuklarını düşüşünün... Gerçi uzun boylu düşünmemize gerek yok; birçoğumuz her gün kendi hayatlarımızda yaşıyoruz bu tabloyu. Bir türlü kapatılmayan çatılardan sızan yağmur suyunu yaşıyoruz, rutubetten eşyalarımızın kokmasını ve çürümesini yaşıyoruz. Evimizin önündeki toprak yüzünden temizleyemediğimiz camlarımız... Çocuklarımızın parklar yerine o toprak yolda oyunlarını izliyoruz her gün... Günün birinde hastalık kapacaklar endişesiyle izliyoruz.
Elbette yaşadığımız yerler sağlıklı değil. Zaten kentsel dönüşüm de burada devreye giriyor. Ama ne için, kötü koşullardaki yaşam alanlarımızı düzeltebilmek için mi? Yoksa zaten kötü olan yaşam koşullarımızı sürgünleştirmek için mi?
Bir laf vardır “Bir kapitalist gölgesini satamayacağı ağacı keser” diye. Bu laf bize kentsel dönüşüm olarak ortaya konulan şeyin ne olduğunu açıkca gösteriyor aslında. Belediyeler tarafından birçok yerde kentsel dönüşüm projeleri oluşturulup hayata geçiriliyor. Şöyle bir baktığınızda eski rutubetli evler yıkılıyor. Bu evlerin yerine toplu konutlar dikiliyor. Hani dışardan baktığımızda çok da hoş görünüyor bu konutlar. Peki ya orada yaşayan insanlar. Bu insanlar neredeler, bu insanlara ne oluyor.
Her gecekondu yıkımında ve kentsel dönüşüm projesi uygulamasında, gecekonduda yaşayan insanlar evlerini yıktırmamak için çatışıyor. Şimdi bu insanlar gecekondulardaki sağlıksız yaşamlarını çok sevdiklerinden mi yıkıma direniyorlar? Yoksa zaten kötü olan yaşantılarının sürgün edilerek daha da kötüye gitmesi endişesiyle mi çatışıyorlar?..
Her kentsel dönüşüm projesinde gecekondularda yaşayan insanlar başka gecekondu hayatlara sürgün edilmiştir. Gecekondularda yaşayanlara sağlıksız evlerinin yerine yeni sağlıklı yaşam koşulları hazırlayacağınıza, varolan evlerini de ellerinden alıp başka bir yerde bu kötü yaşamı daha da zor koşullarda sürdürmeye terkediyorsunuz.
Birçok ilde bunun örnekleri yaşanıyor. Kentsel dönüşüm projeleri İzmir'de de gündemdeki sıcaklığını koruyor. Daha önce çatışmalar yaşanan Buca'daki Dere Mahallesi ve en son kentsel dönüşüme maruz kalan Kadifekale'ye baktığımızda ne görürüz? Buralarda işçi ve emekçilerin yaşadığı gecekondular bulunur ve bunlar tapusuzdur. Buralardaki emekçilere evlerini boşaltmaları ve başlarının çarelerine bakmaları söylenmişti. Emekçiler bunu kabul etmeyip sokaklarda çatışarak yıkımları engellemişti.
Kadifekale'de ise farklı bir yöntem uygulanıyor. Kadifekale'nin bulunduğu yer aslında İzmir'in en güzel manzarasına sahip yerlerinden biridir. İzmir, deniziyle toprağıyla ayaklarınızın altındadır. Buradaki evler Dere Mahallesi'nin tersine tapulu ama gecekondu. Belediye tarafından ilk başta evlerin küçük bir kısmı oradaki emekçilerin gözünü boyayacak fiyatlarla alındı, yıkıldı ve yerine fidan dikildi. Şimdiyse evlerin alım fiyatını çok hızlı bir şekilde düşürmeye başladılar. 2-3 yıl sonra da bilmemkaç bin liraya Kale'de lüks manzaralı evler tabelası göreceğimiz çok açık. Peki Kale'de şimdi oturanlar nerede ve nasıl yaşıyor olacaklar acaba?..
Gerçi genel anlamıyla bakıldığında belediyeler de kapitalist ticarethanelerdendir. Toplumun sağlığı yerine çıkar ve kar amacı gütmesi çok “normal”. Bu yüzden kentsel dönüşüm projelerinde de ne kadar çok kar elde edilecek bu gözönünde tutuluyor. İnsanların yaşamı onların gözünde kardan başka bir şey ifade etmiyor.
Bu yüzden kentsel dönüşüm diye bahsedilen şey aslında sermayenin kar dönüşümünden başka hiç bir anlama gelmiyor. Kentsel dönüşümlerde emekçilerin hayatlarının hep kötü yönde değiştiği de ortada...
[İzmir'den bir Alınteri okuru]