GÜNCEL
Son on yılda başlatılan ve ilgili sendikaların, meslek ve demokratik kitle örgütlerinin karşısında mücadele ettiği Sağlıkta Dönüşüm Programı en tepe noktasına, 2 Kasım 2011 tarihinde çıkarılan 663 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile ulaşmıştır. Kararname uzun süredir sağlık alanında devam etmekte olan güvencesizleştirme, piyasalaştırma, ticarileştirme süreçlerini bütün sağlık çalışanlarını kapsayacak şekilde kurumsallaştırmakta; Sağlık Bakanlığı’nın sorumluluklarını bir koordinasyon görevine indirgeyerek sağlık politikası belirleme, mesleki kriterleri değerlendirme gibi hayati öneme sahip işlevleri teknik kurullara, karar alma mekanizmalarını ise sağlık sektöründen olması gerekmeyen yöneticilere devretmektedir. Anti-demokratik bir şekilde bir gecede kabul edilen bu kararname sadece sağlık emekçilerini değil sağlık hizmeti alan toplumun bütününü tehdit eder niteliktedir.
Sağlık ve Sosyal Hizmet Emekçileri Sendikası (SES) ve Güvencesizler Hareketi'nin ortak girişimi olarak düzenlenen bu forum, sağlık alanında uzun süredir devam eden gelişmeler ışığında aşağıdaki tespitleri kabul eder:
* Sağlık alanı da dahil olmak üzere bütün sektörlerde küçük bir kesim dışında işçi sınıfının bütünü güvencesiz bir niteliğe bürünmektedir. Bu, sermayenin düşen karlılığa karşı üretim sürecini parçalama, çalışma biçimlerini esnekleştirme ve işçi sınıfını güçsüzleştirme/sendikasızlaştırma stratejilerinin bir sonucudur.
* Güvencesizleştirme işçinin zamanı, bedeni ve zihni üzerinde sermayenin kontrolünü arttırmaktadır: İş kazaları, azalan molalar, aşırı uzun çalışma saatleri, ve çalışma sisteminden kaynaklandığı halde işçilerin bireysel sorunu olarak gösterilmesi gibi.
* Daha önceden kamusal hizmet olarak tanımlanan alanlar sermayenin mantığına giderek daha fazla tabi olmakta kamu/özel ayrımları gittikçe belirgin olmaktan çıkmaktadır.
* Piyasalaşma süreçleri kafa ve kol emeği, beyaz yakalı ve mavi yakalı, yabancı ve yerli gibi ayrımlarla işçi sınıfını atomize etmektedir. Bunun sağlık alanındaki karşılığı hekimler, teknisyenler, hemşireler, taşeron işçiler gibi pekçok kategorideki çalışanların iş güvencesizliği, uzun çalışma saatleri, yorgunluk, performansa tabi olma, rekabet koşullarına maruz kalma gibi pekçok konuda benzer sınıfsal özellikler kazandıkları halde dağınık, örgütsüz ve birbirlerine giderek daha fazla yabancılaşıyor olmalarıdır.
* Yabancı hekim ve hemşire uygulaması da bu anlayışın uzantısıdır. Sermayenin sınırsız dolaşımı önündeki tüm engellerin temizlendiği, emeğin dolaşım hakkının ise ulusal sınırlarla engellendiği bir dünyada, emek bu sınırları aştığında “göçmen” işçi adı altında daha güvencesiz şartlarda diğer işçilerle rekabete sokularak bir bütün olarak emeğin kazanımları tehdit ediliyor.
*Sermaye ve hükümet politikaları işçilerin sağlığını da tehlikeye atmaktadır. 50 işçi üstünde işyerlerinin işyeri hekimi çalıştırma pratiği yerini; Organize Sanayi Bölgelerindeki poliklinikler ve/veya sermayenin işçi sağlığı konusundaki zarar ve hatalarının üstünü örtecek özel poliklinikler almaktadır.
Bu tespitler ışığında sadece sağlık sektöründe değil, toplumun bütününe yayılacak yerel ve genel örgütlenme, farkındalık yaratma ve mücadele stratejisi için şu önerileri yapar:
* Geçmişte yapılan olumlu mücadele deneyimlerinden ders çıkararak tek tek sektörlerin özel sorunlarını gözardı etmeden ama güvencesiz işçi sınıfının bütününe dair, farklı toplumsal muhalefet odaklarıyla ittifaklar kurarak sermayenin saldırısına karşı çıkmanın önemine inanıyoruz.
* İşyerlerimizde yeniden üretilen çalışanlar arası ayrımları aşmanın, bunun için de işyerinden başlayarak ortak mekanlarda tartışmanın, paylaşmanın ve birlikte mücadele araçları yaratmanın gereğini kabul ediyoruz.
*Yerli/yabancı, kadrolu/taşeron, beyaz yakalı/mavi yakalı ayrımlarına karşı çıkarak, sermayenin bölme stratejilerine karşı bütüncül bir sınıf perspektifinden mücadele etmeyi hedefliyoruz. Bu şartlarda sağlık alanında “yabancı” hekim ve hemşire için de vatandaşlık farklarına bakmaksızın “yerli” çalışanlarla aynı çalışma koşullarını istemek, bu yolda mücadeleyi yükseltmek sağlık emekçilerinin birliği açısından önümüzdeki süreçte daha da önem arz edecektir.
* Sağlık alanında hem sağlık çalışanlarının ortak örgütlenmesi için, hem de diğer sektörlerdeki güvencesizlerle birlikte hareket edeceği zeminin oluşturulması için çalışmanın kaçınılmaz olduğunu görüyoruz.
Başta sağlık ve eğitim olmak üzere kamu hizmetlerinin bütünüyle metalaşmasını ve işçi sınıfının güvencesizleşmesini, anlaşılır, net ve somut etkileri ve zararlarıyla anlatacak iletişim kanalları kurulması için çaba göstermek gerektiğine inanıyoruz.
* Çalışma sürelerinin kısaltılmasını, işsizliğe karşı mevcut işlerin ücretler düşürülmeksizin çalışılabilir nüfusa pay edilmesini ve iş saatlerinin düşürülerek herkese iş verilmesini savunuyoruz. Yolda geçen sürenin iş saatinden sayıldığı, dinlenme sürelerinin düzenli verildiği, mesai ücretlerinin ödendiği, toplu iş sözleşmesi hakkından kamu/özel ayrımı fark etmeden herkesin yararlandığı çalışma ilişkileri talep ediyoruz.
Pazartesi, 9 Ocak 2012 (14 yıl 10 ay önce)
Sağlık ve Sosyal Hizmet Emekçileri Sendikası (SES) ve Güvencesizler Hareketi'nin ortak girişimi olarak 18 Aralık'ta düzenlenen “Sağlıkta Dönüşüm” forumu, uzun süredir devam eden gelişmeler ışığında tespitlerini ve önerilerini duyurduğu sonuç bildirgesini yayınladı:
SES Şişli Şubesi ve Güvencesizler Hareketi'nin ortak panel ve forum etkinliği sonuç bildirgesi
Sağlık ve Sosyal Hizmet Emekçileri Sendikası (SES) ve Güvencesizler Hareketi'nin ortak girişimi olarak düzenlenen bu forum, sağlık alanında uzun süredir devam eden gelişmeler ışığında aşağıdaki tespitleri kabul eder:
* Sağlık alanı da dahil olmak üzere bütün sektörlerde küçük bir kesim dışında işçi sınıfının bütünü güvencesiz bir niteliğe bürünmektedir. Bu, sermayenin düşen karlılığa karşı üretim sürecini parçalama, çalışma biçimlerini esnekleştirme ve işçi sınıfını güçsüzleştirme/sendikasızlaştırma stratejilerinin bir sonucudur.
* Güvencesizleştirme işçinin zamanı, bedeni ve zihni üzerinde sermayenin kontrolünü arttırmaktadır: İş kazaları, azalan molalar, aşırı uzun çalışma saatleri, ve çalışma sisteminden kaynaklandığı halde işçilerin bireysel sorunu olarak gösterilmesi gibi.
* Daha önceden kamusal hizmet olarak tanımlanan alanlar sermayenin mantığına giderek daha fazla tabi olmakta kamu/özel ayrımları gittikçe belirgin olmaktan çıkmaktadır.
* Piyasalaşma süreçleri kafa ve kol emeği, beyaz yakalı ve mavi yakalı, yabancı ve yerli gibi ayrımlarla işçi sınıfını atomize etmektedir. Bunun sağlık alanındaki karşılığı hekimler, teknisyenler, hemşireler, taşeron işçiler gibi pekçok kategorideki çalışanların iş güvencesizliği, uzun çalışma saatleri, yorgunluk, performansa tabi olma, rekabet koşullarına maruz kalma gibi pekçok konuda benzer sınıfsal özellikler kazandıkları halde dağınık, örgütsüz ve birbirlerine giderek daha fazla yabancılaşıyor olmalarıdır.
* Yabancı hekim ve hemşire uygulaması da bu anlayışın uzantısıdır. Sermayenin sınırsız dolaşımı önündeki tüm engellerin temizlendiği, emeğin dolaşım hakkının ise ulusal sınırlarla engellendiği bir dünyada, emek bu sınırları aştığında “göçmen” işçi adı altında daha güvencesiz şartlarda diğer işçilerle rekabete sokularak bir bütün olarak emeğin kazanımları tehdit ediliyor.
*Sermaye ve hükümet politikaları işçilerin sağlığını da tehlikeye atmaktadır. 50 işçi üstünde işyerlerinin işyeri hekimi çalıştırma pratiği yerini; Organize Sanayi Bölgelerindeki poliklinikler ve/veya sermayenin işçi sağlığı konusundaki zarar ve hatalarının üstünü örtecek özel poliklinikler almaktadır.
Bu tespitler ışığında sadece sağlık sektöründe değil, toplumun bütününe yayılacak yerel ve genel örgütlenme, farkındalık yaratma ve mücadele stratejisi için şu önerileri yapar:
* Geçmişte yapılan olumlu mücadele deneyimlerinden ders çıkararak tek tek sektörlerin özel sorunlarını gözardı etmeden ama güvencesiz işçi sınıfının bütününe dair, farklı toplumsal muhalefet odaklarıyla ittifaklar kurarak sermayenin saldırısına karşı çıkmanın önemine inanıyoruz.
* İşyerlerimizde yeniden üretilen çalışanlar arası ayrımları aşmanın, bunun için de işyerinden başlayarak ortak mekanlarda tartışmanın, paylaşmanın ve birlikte mücadele araçları yaratmanın gereğini kabul ediyoruz.
*Yerli/yabancı, kadrolu/taşeron, beyaz yakalı/mavi yakalı ayrımlarına karşı çıkarak, sermayenin bölme stratejilerine karşı bütüncül bir sınıf perspektifinden mücadele etmeyi hedefliyoruz. Bu şartlarda sağlık alanında “yabancı” hekim ve hemşire için de vatandaşlık farklarına bakmaksızın “yerli” çalışanlarla aynı çalışma koşullarını istemek, bu yolda mücadeleyi yükseltmek sağlık emekçilerinin birliği açısından önümüzdeki süreçte daha da önem arz edecektir.
* Sağlık alanında hem sağlık çalışanlarının ortak örgütlenmesi için, hem de diğer sektörlerdeki güvencesizlerle birlikte hareket edeceği zeminin oluşturulması için çalışmanın kaçınılmaz olduğunu görüyoruz.
Başta sağlık ve eğitim olmak üzere kamu hizmetlerinin bütünüyle metalaşmasını ve işçi sınıfının güvencesizleşmesini, anlaşılır, net ve somut etkileri ve zararlarıyla anlatacak iletişim kanalları kurulması için çaba göstermek gerektiğine inanıyoruz.
* Çalışma sürelerinin kısaltılmasını, işsizliğe karşı mevcut işlerin ücretler düşürülmeksizin çalışılabilir nüfusa pay edilmesini ve iş saatlerinin düşürülerek herkese iş verilmesini savunuyoruz. Yolda geçen sürenin iş saatinden sayıldığı, dinlenme sürelerinin düzenli verildiği, mesai ücretlerinin ödendiği, toplu iş sözleşmesi hakkından kamu/özel ayrımı fark etmeden herkesin yararlandığı çalışma ilişkileri talep ediyoruz.