Daha düne kadar “komşularla sıfır sorun” stratejisi, bölgede “model ortaklık”, Suriye'yle ikili ilişkilerin geliştirilmesi pazarlanıyordu...
Suriye’de tırmanan içsavaş ve müdahale çığırtkanlığı hız kazandı. Türkiye’nin boylu boyunca içine dalacağı, paravan olacağı ve bölge dengelerini baştan aşağı sarsacak bir savaş kapıda. İşbirlikçi Türkiye, Genişletilmiş Ortadoğu Projesi kapsamında bölgenin yeniden dizaynının içine yerleşmek, gerici Esad’ın devrilmesine dönük hamleler ve bu kapsamda emperyalist haydutluğun oyuncağı durumundaki Hür Suriye Ordusu’nun eğitimi ve desteklenmesinde etkin olarak yer almaya çalışıyor.
Emperyalist haydutluk, her ne kadar Irak ve Afganistan’da batağa saplanmış olsa da; emperyalist emellerinden kuşkusuz vazgeçmiyor. Bölgede kaos ve istikrarsızlığı daimi kılacak, kontrolü kendi elinde olmak üzere küçük parçalara böldüğü işbirlikçi devletler yaratmaya çalışıyor. Emperyalist egemenlik çatışması temelinde bölgenin yeniden paylaşılması, birbirlerinin etki alanlarını daraltma kapışması, savaş sanayisinin büyütülmesi, kendini yeniden ve daha gelişkin bir düzlemde üretecek yıkımların yaratılması var. Keza İran’a komşu Pakistan’da da durum farklı değil. Sürekli kaşınan mezhep çatışması, Irak ve Afganistan’da olduğu gibi yaşam alanlarında rastgele patlatılan bombalar eksik olmuyor. Gelinen noktada Suriye, Esad karşıtı tepki de arkaya alınarak benzer bir duruma sürüklenmek isteniyor. Bu döngünün sürekli kılınmasında, bölge tarihsel-kültürel-sosyal yapısı itibariyle biçilmiş kaftan.
Bu döngüyü tersine çevirecek, işbirlikçi bölge gericiliklerinin ve emperyalistlerin çarkına çomak sokacak devrimci gelişmeler, yakın zamanda bölgede “Arap baharı” olarak adlandırılan düzeyde ortaya çıktı. Şimdilerde, işçi ve emekçilerde istediğini alma, kazanma bilincini geliştiren bu devrimler kontrol altına alınmak, çalınmak, kazanımları budanmak isteniyor. Emperyalist akbabalar Libya’da bu örneği yarattı.
Şimdi benzer bir örnek Suriye’de yaratılmak isteniyor. Başlangıçta gerici Esad rejiminin baskısı, özgürlük yoksunluğu ve yoksulluğun biriktirdiği öfkenin, Mısır-Tunus örneklerinin tetiklemesiyle harekete geçmesi söz konusuydu. İlerleyen zamanda oluşturulan Suriye Ulusal Konseyi aracılığıyla hareketin üzerine oturuldu. Ardından Hür Suriye Ordusu kuruldu, hedef saptırıldı. Bu tablo içerisinde askeri müdahaleye karşı çıkan ve daha çok rakip emperyalist Rusya’nın etkisinde olan Ulusal Koordinasyon Komitesi de mevcut. Rakip emperyalist güçler olarak Çin-Rusya ittifakı ve hedefte olan İran faktörü bu tablonun başka bir boyutu.
Bu yüzden batılı emperyalistlerin Suriye’de işleri Libya hatta Irak kadar kolay olmayacak. Başta ABD olmak üzere hepsi bunun farkında oldukları için müdahaleden önce Çin ve Rusya’nın “ikna edilmesi”, içerde “Esad karşıtları”nın birleştirilmesi üzerinde duruyorlar. Fakat Rusya-Çin emperyalist ittifakı, Afganistan ve Libya müdahale sürecinden aldıkları derslerle de bu mevzilerin düşmesine çıkarları açısından kolay müsaade etmeyecek gibi görünüyorlar.
Buna rağmen Türkiye neden bu kadar cevval, pro-aktif bir yönelim içerisinde. Ne oldu, ne değişti? Daha düne kadar “komşularla sıfır sorun” stratejisi pazarlanıyordu. Suriye’yle sınır geçişi kolaylıklarını da kapsayan ticaret anlaşmaları, bölgede “model ortaklık”, ikili ilişkilerin büyütülmesi konuşuluyordu.
Faktörlerden biri Türkiye ekonomisinin giderek büyüyen cari açığı, devasa boyutlara varan sıcak para ihtiyacını Suudi Arabistan, Katar, Kuveyt gibi petro-dolar zengini bölge gericilikleriyle ilişkiyi gerekli kılıyor. Aynı zamanda bu cephede “ılımlı Sünni İslam” ittifakı arayışı söz konusu. Bölgede geniş bir ağa sahip Müslüman Kardeşler de bu ittifakın bileşenlerinden olabilecek bir güç. Türkiye elini bunlar üzerinden güçlendirmeye de oynuyor.
Türkiye’nin bir başka hesabıysa, her türlü imha politikasına karşı kendisini her geçen gün biraz daha sıkıştıran ve bölgesel bir karakter taşıyan Kürt sorununun doğurabileceği sonuçları kontrol altına almak. Dört parçaya bölünmüş Kürdistan’ın birleşik Kürdistan’a dönüşmesi, Kürt ulusu için ortaya çıkmış bu tarihsel fırsatta, diğer parçaların yanında asıl olarak Kuzey Kürdistan’da etkili bir örgütlenme ve güce sahip PKK’nin oynayabileceği rol, Türk devletinin tarihsel fobisini azdırıyor. Bunlarla birleşik Erdoğan’ın son ABD turunda “insansız hava aracı” ve daha gelişkin silahların alınması için yapılan anlaşmalarla birlikte düşünüldüğünde, “yeni strateji” olarak pazarlanan şeyin de, kirli savaş konseptinin bir kez daha derinleştirilmesi olduğu açık.
[Alınteri'nin 23. sayısı için hazırlandı]