20 yıl önce Vedat Aydın...

HEP Diyarbakır İl Başkanı Vedat Aydın, 6 Temmuz 1991'de işkenceyle öldürüldü

GÜNCEL
Cumartesi, 7 Temmuz 2012 (14 yıl 4 ay önce)

6 Temmuz gecesi evinden gözaltına alınıp 8 Temmuz'da kontrgerilla tarafından hunharca işkence yapıldıktan sonra cesedi yol kenarına bırakılan HEP Diyarbakır İl Başkanı Vedat Aydın'ın cenazesi 10 Temmuz 1991'de, yüzbinlerce kişinin katıldığı dev bir serhıldana dönüşmüştü.

"5 Temmuz 1991 Cuma günü saat 23.45'te polis tarafından evinden alınan Vedat Aydın, yoğun işkence yapıldıktan sonra katledildi. Aydın'ın ailesi ve HEP Diyarbakır İl Örgütü'nün Emniyet Müdürlüğü, OHAL Valiliği, Diyarbakır Savcılığı ve Merkez Jandarma Komutanlığı'na yaptıkları başvurular, 'Bilgimiz yok' cevabıyla sonuçsuz kaldı. Aydın'ın cesedi Ergani-Maden yolu üzerinde bulundu. Cesedin bulunduğu 7 Temmuz sabahı Sabah gazetesi muhabiri Diyarbakır Emniyet Müdürlüğü'nü arayarak, 'kimliksiz bir ceset bulunduğunu ve kayıtlarında kayıp kişinin olup olmadığını' sordu. Ancak Emniyet Müdürlüğü yetkilileri kayıtlarda kayıp bir ismin bulunmadığını söyledi. OHAL Valisi ise bir gün sonra cesedin Vedat Aydın'a ait olduğunun açıkladı.

Cesedin bulunmasından sonra 10 Temmuz günü HEP İl binası önünde toplanan on binlerce kişi arabalarla Maden'e doğru yola çıktı. Yol boyunca binlerce insan konvoya katıldı. Konvoy Diyarbakır'a ulaştığında kitlenin sayısı 100 bini çoktan aşmıştı. Kılınan cenaze namazından sonra surların üzerinden ve Mardinkapı Polis Karakolu'ndan kalabalığın üzerine ateş açıldı. 20’yi aşkın ölü ve yüzlerce yaralıya rağmen cenaze toprağa verildi." (ANF)
Bu cinayet devletin Kürdistan'da uyguladığı kirli savaş yöntemlerinde dönüm noktası oldu. Daha sonra Hizbu-kontra tarafından bu tür “faili meçhul” cinayetler her gün işlenerek günlük bir olay haline getirildi.

Vedat Aydın'ın öldürülmesinin amacı, Kürt ulusal mücadelesine destek veren radikal aydınları sindirmekti. Devletin, HEP İl Başkanı sıfatına rağmen onu hedef almasında, radikal aydınlar ve halka, “Hangi konumda olsursanız olun, işkence yapılıp öldürülebilirsiniz” tehdidi vardı. Bu cinayet, Kürt halkı ve ulusal kurtuluş mücadelesini sahiplenen aydınları sindirmedi, aksine biledi. Nitekim Vedat Aydın'ın cenazesi 90 bin kişinin katıldığı bir serhıldana dönüştü. Faşist devlet güçlerinin cenazeye saldırısında oniki kişi öldü. (*)

(*) 10 Temmuz, Vedat Aydın'ın cenazesine katılmak üzere yola çıkan beş insan hakları savunucusunun, beş devrimcinin de hayatlarını kaybettikleri tarihtir aynı zamanda.

Kontrgerilla tarafından katledilen Vedat Aydın'ın cenazesine katılmak için Adana'dan yola çıkan beş İHD yöneticisi Siverek'te geçirdikleri şaibeli bir trafik kazası sonucu yaşamlarını yitirmişlerdi. Adana İHD Başkanı Avukat Elif Tuncer ve İHD yöneticileri Hasan Üzüm, Yusuf Üzüm, Celal Ölçmez ve İmam Turan'ı bu trafik kazasında kaybettik. Adana halkı, Çukurova emekçileri ve devrimciler, binlerin katılımıyla onları büyüklüklerine yaraşır bir törenle toprağa verdiler.

Devrimci şair Adnan Yücel, kaybettiğimiz bu beş devrimci için “Beşlerin Türküsü” adını verdiği bir şiir yazmıştı. Şiiri yayınlıyor, Vedat Aydın'ı ve “beşler”i sevgiyle anıyoruz!

Beşlerin Türküsü
Beş filiz yeşermişti bereketli topraklarda
Beş yaşam destan yürek
Ayrı ayrı beş inançtan yükselen gelenek
Şimdi beşine birden sormak gerek
Bir ölüm törenine giderken ölmek ne demek
Sordum yanıt vermedi Seyhan ve Ceyhan
Ölümleri nehirlerin kurumasıymış demek

İki Celal bir Hasan
Bağdaş kurmuşlar yüreğimin sofrasına
İmam sazla vuruyor imamlar makamına
Bir iniyor bir çıkıyor soluğum
İnsanlığın gökteki doruk katına
Ya sen
Göksun Yaylası'ndan Çukurova'ya
Kar selleriyle birlikte yürüyen
Karacaoğlan türkülemişti gözlerini
Tepeden tırnağa yürekli gövden
Adın bir yüzyıla özdeşti belki
Oysa bin yıllık yaraya dermandı öfken
Sazlarda teller kıskanırdı sesini
“Bir şems-i biri Kamer'ül Elif oy beni beni”

Ben ki fesleğenler büyütmüştüm direncimde
Bu acıyla hangi notaya koysam seni
Ne Ruhi Su'nun sazına sığarsın şimdi
Ne de boyverirsin şairin dizelerinde
Yalnızca yaşarsın ey güzel dost
Yaşarsın binlerce şairin sonsuz imgelerinde

Nasıl anlatsam seni -sözcükler tükeniyor dilimde
İlk kez merhaba dediğim zaman Adana'ya
Yerde kümelenmiş bir bulut
Gökte pamuk tarlasıydın Çukurova'da
Ve sımsıcak bir sestin
Kestin bütün bağlantılarını yeryüzüyle
Gökyüzünde soluğu rüzgarlarla birlikte estin

Gökyüzü indi yeryüzüne o gün
Bir Hasan iki Celal oldu bir bulut karşısında
Sonra yeryüzü çıktı yeryüzüne
Bir İmam bir saz oldu aynı bulut yanında
Ve çalındı o türkü teller kırıla kırıla
“Bir şems-i biri Kamer'ül Elif oy beni beni”

Al şimdi yüreğimi dost
vur seni çürüten toprağın yüreğine
Sizden önce kimleri vermedik ki
O doymak bilmeyen “sadık yar”e
Nice oğullar, nice ustalar, nice dostlar
Kiminin sözcükleri kaldı geriye
Kiminin türküleri
Bin tane yüreğim yok ki benim
Bunca acı içinde nereye koysam seni

Adnan Yücel