Vietnamlı işçiler geçtiğimiz hafta bir haftalık fiili grev yaptı
26 Mart’ta ayakkabı üreten Tayvanlı şirket Pou Yuen’e ait bir komplekste, en az 90 bin işçi grevdeydi. Vietnam’daki bir ayakkabı fabrikasında binlerce işçinin katıldığı bir haftalık fiili grev, hükümetin, işçilerin ödemelerini sınırlandıracak bir sosyal sigorta yasasını yeniden ele alma sözü vermesi üzerine, 1 Nisan‘da günü sona erdi.
Adidas, Nike, Converse, Reebok da dâhil büyük ayakkabı firmaları için üretim yapan işçiler, hükümetin taleplerini kabul etmesi ve hayata geçirmek istediği yasaları geri çekmesi üzerine grevi sonlandırdılar. Hükümet, işçilerin güçlü protestoları karşısında geri adım atmak zorunda kaldı. Vietnamlı işçiler, patronlar sınıfının saldırılarına kolay kolay boyun eğmeyeceklerini gösterdiler.
Vietnam, emperyalist mali oligarşinin neoliberal saldırılarından nasibini alan ülkelerden biri. Bunun sonucunda yaşanan sosyal-ekonomik hak gasplarına karşı işçiler arasında yoğun tepki birikimi oluşuyor.
Bu grev, Ho Chi Minh kentinin Tan Tao sanayi bölgesinde gerçekleşti. Zaman zaman, komşu fabrikalarda da fiili iş bırakmalar yaşandığı söyleniyor. Kentin yakınındaki Tien Giang’da kurulu ikinci bir fabrika 1 Nisan’da greve gitti.
Bu grevler, işçiler sadece kötü çalışma koşullarına değil hükümet politikasına da karşı çıktıkları için özellikle önemlidir.
İşçiler, sosyal sigorta yasasında planlanan bir değişiklikten vazgeçilmesini talep ettiler. Mevcut yasaya göre, emeklilik yaşından önce işyerinden ayrılan işçiler, işçilerin ve patronlarının katkı yaptığı emeklilik fonundan toplu bir ödeme alabiliyorlar. Bu, yeni bir iş ararken işçilere mali bir destek sağlıyor.
Yeni yasayla işçiler, erkekler için 60, kadınlar için 55 olan emeklilik yaşına ulaşana kadar paralarına dokunamayacaklar. Hükümet ayrıca, geçtiğimiz yıl emeklilik yaşını erkekler için 62’ye, kadınlar için de 60’a yükseltme teklifi vermişti.
İşçiler grev boyunca, sürekli gösteriler düzenlediler. Binlerce işçi, tesisi işgal ederek, işlerini yapmayı, hatta ışıkları yakmayı reddederek oturma eylemleri gerçekleştirdiler. Civardaki karayolunu zaman zaman trafiğe kapattılar.
Vietnam, uluslararası tekeller için “maliyeyi düşük” işgücü sunuyor. Ortalama aylık ücret, Tayland’da 391 dolar ve Çin’de 613 dolar iken Vietnam’da sadece 197 dolardır. Vietnam bu yüzden geçen yıl, Güneydoğu Asya Ülkeleri Birliği’nin (ASEAN) 10 üyesi arasında ABD’ye en fazla ihracat yapan ülke haline geldi. Varolan işbirlikçi rejim bununla da yetinmeyip, işçi ücretlerini Kamboçya ve Bangladeş gibi ülkelerdeki rakip giyim ve ayakkabı sanayilerinin düzeyine indirmeye çalışıyor.
Vietnam Genel İşçi Konfederasyonu (VGCL) ise, 26 Mart’ta grev patlak verdiği zaman işçilere işlerine geri dönmeleri çağrısı yapmış!
Ülkedeki sendikaların bağlı olduğu VGCL, Vietnam işçi sınıfını sermayenin ihtiyaçları doğrultusunda hizaya çekmek rolünü oynuyor.
Bu nedenle, Vietnam işçi sınıfı sadece patronlara ve hükümetin politikalarına direnmek değil işbirlikçi sendikal bürokrasiye karşı da mücadele etmek zorunda.