Bağımsız Medya Forumu yapıldı

GÜNCEL
Pazartesi, 6 Kasım 2006 (19 yıl 11 ay önce)

Bianet ve IPS İletişim Vakfı tarafından ortaklaşa düzenlenen İstanbul Uluslararası Bağımsız Medya Forumu, 5-6 Kasım günlerinde Bilgi Üniversitesi Dolapdere Kampüsü'nde yapıldı. "Başka bir iletişim mümkün" sloganıyla düzenlenen foruma Avrupa ve Amerika'dan katılan çok sayıda bağımsız ve "ana akım" medya temsilcisinin yanı sıra Türkiye'den de çok sayıda "ana akım" ve yerel medya çalışanları katıldı.

2 gün süren forum boyunca "Yeni küresel yaygın medya evreni, sınırlar ve sorunlar, yaygın medyayla nereye kadar, Türkiye yaygın medyasının sorunları, bağımsız medya evreni ve yaygın dışı medyanın gelişme olasılıkları, iletişim eğitimi, toplumsal cinsiyet ve bağımsız medya, yurttaş gazeteciliği, yerel medya ve sivil toplum medyaları çoğulculuk ve bağımsızlık için bir imkan sunuyor mu, yerel ve yaygın medya karşısında yerel habercilik, barış için bağımsız medya, anadilde habercilik ve programcılık, devlet ve piyasa karşısında yerel medya" başlıkları altında oturumlar düzenlendi.

Oturumlarda ağırlıklı olarak küreselleşme sürecinin, küreselleşme karşıtı hareketlerin, hızla gelişen iletişim olanaklarının ve medyada artan tekelleşme sürecinin gazetecilik mesleğinde yarattığı yeni sorunlara, açılımlara, olanaklara ve medya etiğindeki yansımalarına değinildi. Hemen her kavramın artık yeniden ele alınması gerektiğine değinilen konuşmalarda en çok "bağımsızlık" kavramı üzerinde duruldu. Medya ne kadar bağımsız, bağımsızlığı nasıl tanımlamak gerekir, gerçekten bağımsızlık başkasının kutsal bağımsızlığı üzerinden mi tanımlanmalı, nesnellik tarafsızlık mıdır, taraflılık yanlış mıdır, basın alternatif mi bağımsız mı, yerel mi olmalıdır, "ana akım" olarak adlandırılan tekel medyalarında çalışmak nasıl değerlendirilmelidir gibi eksenlere sıklıkla vurgu yapıldı, tartışmalar yürütüldü. Çoğunlukla bir arayış, sorgulama ve kimi yerlerde kafa karışıklıklarının hakim olduğu tartışmalarda yeni, yerel ve küçük muhalif örneklerin yol açıcılığına özellikle değinildi. Bu noktada yerel ve muhalif basın temsilcilerinin konuşmaları ilgiyle ve dikkatle dinlendi.

İlk günkü açılıştan sonra Sevda Alankuş, Hıfzı Topuz, Radikal'den Tuğrul Eryılmaz, Kolombiya'dan Angela Castellanos söz aldılar. Gazetecilik etiğinin ve mesleğinin değişimine ve yeni tanımlarına dair yapılan konuşmaların yanı sıra Kolombiyalı gazeteci ülkesinde yürüttüğü kadın odaklı bir çalışmaya ve kadın haberciliğine değindi. Tuğrul Eryılmaz ise tekelci medyada çalışabilmenin güçlüklerini ve sansür mekanizmasını aşabilmek için yapılabilecekleri tartıştı.

Ara tartışmalarda bir medya denetimi gerektiği, bunu kimin, hangi mekanizmanın yapacağının sorun olduğu, Basın Konseyi'nin işlevsiz olduğu, Avrupa'da olduğu gibi mesleki filtreyi sendikaların koyabileceği konuşuldu.

Yine tartışmaların devamında, önceden medyanın bir araç olarak varolduğu ama küreselleşme karşıtı hareket ve internetle birlikte toplulukların kendisinin medya olduğu, bu nedenle de artık ufkun egemen medyayla sınırlı olmaması gerektiği vurgulandı.

Bağımsızlık tartışmalarında da patron, para ve düzen partileri ilişkilerinin yaygın olduğu ortamlarda “bağımsız ve alternatif” olabilmenin o kadar da basit ve kolay olmadığı, özellikle yerel medya temsilcileri tarafından dile getirildi.

İlk günkü tartışmalarda Evrensel, Birgün, Tagezeitung gibi muhalif gazete temsilcileri de konuşmalar yaptılar. Kuruluş öykülerini ve çizgilerini özetledikleri konuşmalarında dağıtım sistemlerine, parasal kaynak yaratma yöntemlerine, haber anlayışlarına ve devlet baskılarına değinen konuşmalar yaptılar. Özgür Radyo ve İzmir'de yayın yapan Demokrat Radyo temsilcileri de forumda söz aldılar.

İkinci gün de özellikle Adıyaman, Diyarbakır, Mersin, Muş, Siirt gibi ağırlığını Kürt illerinden gelen temsilcilerin katıldığı forum düzenlendi. Sinop, Muğla, Antalya, Adana gibi illerden gelen temsilciler de yer yer söz aldılar. Yerel gazeteciler ve radyocular ağırlıklı olarak yerel yönetimlerin baskılarından, maddi olanaksızlıklardan ve RTÜK kırbacından bahsettiler. Kürt illerinden gelen temsilciler özellikle Kürtçe yayın yapmanın zorluklarına değindiler.

İlginç deneyim ve çalışmaların, medya, haber, gazetecilik etiği, tekelleşme, dezenformasyon üzerine görüşlerin tartışıldığı forum, kadın, çocuk, hak haberciliği, iletişim eğitimi gibi konu başlıklarında tartışmaların da yapıldığı toplantılardan sonra akşam saatlerinde müzik konserleri ve ardından çağrı metninin okunmasıyla sona erdirildi.