Pazartesi, 4 Temmuz 2016 (9 yıl 11 ay önce)
"İş cinayetlerine karşı Sendikalı Ol… Yaşamak için Direnİşçi…" başlığıyla yayınlanan İSİG Meclisi raporunda, Haziran ayında en az 200, yılın ilk 6 ayında ise en az 912 işçinin yaşamını yitirdiği belirtildi.
Raporda İstanbul Atatürk Havalimanı’nda gerçekleşen IŞİD katliamında hayatını kaybeden 45 kişiden 20'sinin havalimanı çalışanı olduğu vurgulanarak, katliamın aynı anda işçi katliamı da olduğu ifade edildi.
***
Rapor Elazığ'da tarım işçilerini taşıyan bir minübüsün kaçak hemzemin geçidinde trenle çarpışması sonucu hayatını kaybeden dokuz tarım işçisinden sonra Başbakan Binali Yıldırım'ın yaptığı ibretlik konuşmaya özel vurgu yapıyor. Dokuz işçinin öldüğü o cinayetten sonra Yıldırım,
Dün Elazığ’da tren yolundan geçmeye çalışırken bir sürücü, 9 vatandaşımız hayatını kaybetti. Her şey insanla başlıyor, her şey insanla bitiyor. Ne tedbir alırsanız alın, insan hatasını ortadan kaldıracak makina icat edilmedi. İnsan hayatı bu kadar ucuz olmamalı. Taşıdığın insanların sorumluluğunu düşünmek lazım. Önümüzde bayram var. Kaymak gibi yollar yaptık. Yolları böldük, milleti birleştirdik. Siz siz olun, kurallara uyun. Yolların kralı olmaz, yolların kuralı olur...
demişti. Yıldırım'ın beşi Suriyeli dokuz işçinin hayatını kaybettiği cinayetle ilgili konuşurken bile "kaymak gibi yollar" yaptıklarından bahsetmesi, iş cinayetlerinin ilk 3 nedeni arasında yer alan servis kazaları konusunda sorunu sadece "insan hatası" olarak değerlendirmesini protesto eden Meclis bu konuda şöyle devam etti:
• Yine yanlış iç ve dış politikalar sonucu ülkemizde milyonlarca göçmen Suriyeli var. Savaştan kaçan bu insanlar Türkiye’de en kötü koşullarda çalışmakta ve iş cinayetlerine maruz kalmaktalar. Elazığ’da ölen 5 Suriyeli tarım işçisi günlük sadece 30 TL alıyordu ve hepsi 8-10 kişilik ailelerine bakmak zorundaydılar.
• Son dönemde konu ile ilgili rapor hazırladık. Mevsimlik tarım işçilerinin en önemli ölüm nedeni çalıştıkları araziye uygun olmayan araçlarla ve uygunsuz yollarla götürülürken yollara savrulmaları. İşte Elazığ bu durumun son örneği oldu…
Binali Yıldırım'ın konuşmalarından bölümlerle devam eden raporda, Yıldırım'ın Zonguldak'ta maden işçileriyle yaptığı iftara ilişkin fotoğrafların mizansenden ibaret olduğu, oldukça özenle hazırlanmış hatta duvarları bile beyaz kağıtlarla kapatılarak meden olmaktan çıkarılmış bir ortamda son derece zengin bir menüyle hazırlanan sofranın maden işçisinin gerçeğiyle uyuşmadığı vurgulanıyor.
TTK'nın özelleştirilmesine değinilen raporda şunlar ifade ediliyor:
• Diğer yandan Başbakan TTK ocaklarının özelleştirilme sürecine girdiğinden, buna karşı binlerce Zonguldaklı madencinin sokaklara çıktığından bahsetmiyor. ‘TTK zarar ediyor’ söylemine artık kimse kanmıyor, öyle ki özel ocakların devlete maliyeti daha yüksek, nereden bakarsanız sermaye için madenlerin özelleştirilmesi ‘ballı börek’.
• Son olarak belirtelim. En iyi çalışma koşullarının olduğu iddia edilen Manisa Soma Eynez’de bulunan Koç Holding’e ait Demir Export’un maden ocağında 08.00-16.00 vardiyasında -400 kotta “ayna” diye tabir edilen ve işçinin yüzünün dönük olarak çalıştığı taraftan “topan” denilen taş-kömür parçasının altında kalan 36 yaşındaki Kadir Yayla iş cinayetinde yaşamını yitireli tam bir hafta oldu…
Binali Yıldırım'ın “Türkiye bütün olumsuzluklar içerisinde, ilk 4 ayda dünyanın en fazla büyüyen 5 ülkesi arasına girmeyi başardı...” sözlerinin gerçek karşılığının ne olduğunu teşhir ederek, bunun işçi kanı ve canı pahasına gerçekleştiği vurgulanıyor.
Göçmen işçi ölümlerinde tırmanma
Rapor göçmen işçi ölümlerinin bu ay 22'ye tırmandığını belirterek, vahşi sömürü çarkı içinde onların en savunmasızları oluşturduğunu vurguluyor. Kimisinin oturma izni bir yana kaydının bile olmadığının belirtildiği raporda, ölümlerin çocuklara doğru indiği örneklerle anlatılıyor:
• Öyle ki daha 11 yaşında çocuk… Mustafa Cemal, 27 Haziran’da İstanbul Başakşehir’de bulunan Aykosan Sanayi Sitesi’nde 4-B Blok’ta çalıştığı ayakkabı atölyesine çıkmak için bindiği yük asansöründe kapı ile duvar arasına sıkıştı.
• Türkçe bilmiyorlardı, Muhammed Muhtar Muhayri, 19 Haziran’da Kahramanmaraş Türkoğlu’nda patronu da Suriyeli olan Palmyra Mermer atölyesinde tıra yükleme yaparken devrilen forkliftin altında kaldı. Suriyeli iş arkadaşları dil bilmediklerinden ambulans ve itfaiyeye dert anlatamadılar ve yardım 40 dakika sonra geldi. Ancak Muhayri kardeşimiz yaşamını yitirdi…
Silikozis ölümleri devam ediyor
Kot kumlamanın yasaklandığı fakat silikozis ölümlerinin devam ettiği, Haziran'da iki emekçinin silikozisten hayatını kaybettiği belirtilen raporda, silikozisin sadece kot kumlamada değil, başka sektörlerde de kullanıldığı vurgulanıyor.
Hayatını kaybeden diş teknisyenlerinin örnek verildiği raporda, silikozisin kullanıldığı işkollarının birinci derecede risk kategorinde olduğu fakat gerekli önlemlerin alınmadığı vurgulanıyor.
***
2016'nın ilk 6 ayı içinde en çok Haziran'da öldü işçiler
Rapor 2016 yılının ilk altı ayında yaşanan iş cinayetlerini şöyle sıralıyor:
Ocak ayında en az 115 işçi,
Şubat ayında en az 143 işçi,
Mart ayında en az 160 işçi,
Nisan ayında en az 171 işçi,
Mayıs ayında en az 123 işçi,
Haziran ayında ise en az 200 işçi yaşamını yitirdi…
Bu yılın ilk altı ayı itibarıyla ülkemizdeki şiddetlenen savaş ortamı ile birlikte sermayenin işyerlerinde uyguladığı baskı ve zor rejiminin en görünür biçimi olan iş cinayetleri de devam ediyor. 2016 yılının ilk altı ayında iş cinayetleri sonucu en az 912 işçi kardeşimiz aramızdan ayrıldı…
Son dört yılda Haziran ayında yaşanan iş cinayetleri
2013 yılının Haziran ayında en az 104 işçi,
2014 yılının Haziran ayında en az 151 işçi,
2015 yılının Haziran ayında en az 155 işçi,
2016 yılının Haziran ayında ise en az 200 işçi yaşamını yitirdi...
Rapor Haziran ayında hayatını kaybeden işçi ve emekçileri mesleklerine, işkollarına, nedenlerine, yaşlarına, cinsiyetlerine, şehirlerine göre irdeleyerek devam ediyor.
İstihdam biçimine göre
Haziran ayında yaşamını yitiren 200 emekçinin 172’si işçi, memur statüsünde çalışan ücretlilerden; 22’si çiftçilerden/küçük toprak sahiplerinden ve 6’sı esnaflardan olmak üzere 28’i kendi nam ve hesabına çalışanlardan oluşuyor...
İşkollarına göre
Tarım, Orman işkolunda 53 emekçi;
Taşımacılık işkolunda 41 işçi;
İnşaat, Yol işkolunda 34 işçi;
Ticaret, Büro, Eğitim, Sinema işkolunda 12 emekçi;
Belediye, Genel İşler işkolunda 10 işçi;
Sağlık, Sosyal Hizmetler işkolunda 8 işçi;
Madencilik işkolunda 6 işçi;
Petro-Kimya, Lastik işkolunda 5 işçi;
Tekstil, Deri işkolunda 5 işçi;
Metal işkolunda 5 işçi;
Gemi, Tersane, Deniz, Liman işkolunda 5 işçi;
Konaklama, Eğlence işkolunda 5 işçi;
Çimento, Toprak, Cam işkolunda 3 işçi;
Enerji işkolunda 3 işçi;
Gıda, Şeker işkolunda 2 işçi;
Savunma, Güvenlik işkolunda 2 işçi;
Banka, Finans, Sigorta işkolunda 1 işçi yaşamını yitirdi
Nedenlerine göre
Servis/trafik kazası, ezilme, göçük, düşme, IŞİD terör saldırısı, elektrik çarpması, kalp krizi…
Haziran ayındaki iş cinayetlerinin nedenlerine bakarsak:
Trafik, Servis Kazası nedeniyle 45 işçi;
Ezilme, Göçük nedeniyle 42 işçi;
Diğer nedenlerden dolayı (intihar, silahlı saldırı, yıldırım düşmesi, arı sokması, boğa saldırısı, silikozis, belirlenemeyen) 29 işçi;
Düşme nedeniyle 20 işçi;
IŞİD terör saldırısı nedeniyle 20 işçi,
Elektrik Çarpması nedeniyle 18 işçi;
Kalp krizi nedeniyle 14 işçi;
Zehirlenme, Boğulma nedeniyle 7 işçi;
Nesne Düşmesi, Çarpması nedeniyle 4 işçi;
Patlama, Yanma nedeniyle 1 işçi yaşamını yitirdi…
Cinsiyetlerine göre
13 kadın ve 187 erkek…
Haziran ayında iş cinayetlerinde 13 kadın ve 187 erkek işçi yaşamını yitirdi...
Yaşlarına göre
Haziran ayında iş cinayetlerinde 6 çocuk ve 44 yaşlı işçi yaşamını yitirdi...
14 yaş ve altında 2 işçi,
15-17 yaş aralığında 4 işçi,
18-27 yaş aralığında 33 işçi,
28-50 yaş aralığında 105 işçi;
51-64 yaş aralığında 37 işçi;
65 yaş ve üstünde 7 işçi;
Yaşını tespit edemediğimiz/bilmediğimiz 12 işçi yaşamını yitirdi...
İstanbul, Elazığ, Ankara, Bursa, İzmir, Kocaeli, Manisa…
Haziran ayında Türkiye’nin 58 şehrinde ve yurtdışında iki ülkede olmak üzere iş cinayetlerinde işçi kardeşlerimizi yitirdik... Buna göre:
44 ölüm İstanbul’da; 12 ölüm Elazığ’da; 8’er ölüm Ankara, Bursa, İzmir ve Kocaeli’nde; 7 ölüm Manisa’da; 5’er ölüm Konya ve Osmaniye’de; 4’er ölüm Aksaray, Antalya, Şanlıurfa, Tekirdağ ve Tokat’ta; 3’er ölüm Adana, Denizli, Edirne, Erzurum, Kayseri, Malatya ve Sakarya’da; 2’şer ölüm Ağrı, Balıkesir, Bartın, Eskişehir, Hakkari, Kahramanmaraş, Karabük, Kastamonu, Mardin, Muğla, Ordu, Rize, Samsun, Sinop ve Uşak’ta; 1’er ölüm ise Afyon, Aydın, Batman, Bilecik, Bolu, Çanakkale, Çorum, Diyarbakır, Düzce, Erzincan, Gaziantep, Giresun, Isparta, Karaman, Kilis, Kütahya, Mersin, Nevşehir, Niğde, Sivas, Trabzon, Zonguldak, İran ve Lübnan’da yaşandı…