İşsizlik verileri ve hayattaki görüngüleri ürkütücü bir tablo sunuyor
OHAL, yağma ve talan, iş cinayetleri, derinleşen yoksulluk ve yoksunluk, geometrik olarak büyüyen işsizlik… Türkiye’nin emekçiler cephesinden görülen tablosu bu... Bu tablo rakamların diline döküldüğünde son derece somut, hayatın dilinde de ürkütücü bir gerçeğe dönüşüyor.
En temel haklardan biri olan çalışma hakkı giderek aslanın ağzından alınacak lokmaya dönüşüyor. İşsizlik oranlarına ilişkin yıllara göre karşılaştırmalı veriler bunun açık ifadesi oluyor. DİSK-AR’ın TÜİK verilerinden yararlanarak açıkladığı Mayıs-Haziran-Temmuz işsizlik verileri son 3 yılda yaşanan artışın somut ifadesi.
Geçen yıl ve önceki yılın Mayıs-Haziran ve Temmuz verilerini karşılaştıran araştırmaya göre, yıllara göre geniş tabanlı işsizlik rakamlarında şöyle bir artış yaşandı: Geçen yılın aynı dönemine göre bu yıl 247 bin kişi artarak 3 milyon 127 bine yükseldi. Bir önceki yılın aynı dönemine göre de 473 bin kişi arttı.
Böylece, geçen yıl Haziran döneminde 5 milyon 856 bin kişi olan geniş tanımlı işsiz sayısı, bu yılın aynı döneminde 6 milyon 44 bine yükseldi ve geniş tanımlı işsizlik oranı yüzde 18.5’e yükseldi.
Bu oran gençlerde ve tarım dışı genç kadın istihdamında daha da büyüyor. Rapora göre, Haziran döneminde genç (15-24 yaş arası) işsizliği 1.7 puan artarak yüzde 19.4’e, kadın işsizliği de yüzde 12.4’e yükseldi. Haziran döneminde en yüksek işsizlik oranı yüzde 28.7 ile tarım dışı genç kadın işsizliğinde görüldü.
Kiralık işçi bürosu gibi çalışan İŞKUR’un dönem dönem geçici işçilik için yaptığı alımlara yapılan başvurularda yaşanan izdihamlar bu rakamların hayatın diline çevrilmesi gibi...
En son Erzincan’da Milli Eğitim Müdürlüğü bünyesinde 9 aylık sözleşmelerle asgari ücretle çalışacak 187 temizlik işçisi için 3 bin 192 kişi başvurdu. Yine Antep İslahiye’de 8 ay süresince asgari ücretle çalışmak üzere alınacak 40 kişilik kontenjan için 500 kişi, kur’a çekimi sırasında izdiham yarattı.
DİSK-AR verilerinde en yüksek istihdam oranının kamuda olduğu tespiti daha çok bu geçici işleri ifade etmektedir. (Toplam istihdam içinde kamunun payı yüzde 13 iken, son bir yıllık istihdam artışında kamunun payı yüzde 48 oldu).
Sistemin işsizliği yönetme biçimlerinden biri olan İŞKUR’un Toplum Yararına Çalışma Projesi’nin nasıl işletildiği de yaşanan deneyimlerle bilinmektedir. Bu projeler kapsamında çalışan işçiler hiçbir güvenceye sahip olmadıkları gibi, en ağır işlere koşulmakta ve ücretler de hiçbir zaman düzenli olarak ödenmemektedir.
Gerek rakamların dili gerekse hayatın canlı tablosu işsizliğin, yoksulluk ve yoksullaşmanın her geçen gün daha da derinleştiğini açıkça gösteriyor. Taşeronlaşmanın, kiralık işçiliğin temel istihdam biçimi haline getirildiği günümüzde artık hemen tüm işçi ve emekçiler işsizlik ya da onun başka bir biçimi olan geçici işçilik tehlikesiyle karşı karşıyadır. Bu toplumsal olgu görülmeden herhangi bir sınıf siyaseti yapılamaz.