Fransa'da çalışanlar mesai saatleri dışında e-postalara bakmayabilecek, çevrim içi kalmayabilecek
Zamanında internetin sağladığı iletişim olanaklarından yola çıkarak “bilgi çağı” teorileri üretenler, onun burjuvazinin artı değer sömürüsünü derinleştirmekteki rolü üzerinde tek kelam etmemişlerdi. Onlar etmese de ortaya çıkan sınıfsal-toplumsal sonuçlar “bilgi çağı” denilen bu çağın aynı zamanda sermaye hareketlerinin hızlanması ve artı değer sömürüsünün derinleştirilmesiyle özdeş olduğunu açıkça ortaya koyuyor. Kapitalizmde çalışma denilen sürelerin esnekleşmesi, belirsizleşmesi anlamına geldiğini… Mesela Fransız proletaryasının üçte biri çalışma saatleri dışında da gelen e-postalara cevap vermek, dinlenme saatleri içinde çevrim içi olmak durumunda, bunu yapmamaları halinde cezai yaptırımlara maruz kalıyorlar… Türkiye’de durum farklı mı, değil elbette…
Fransız işi sınıfının verdiği mücadeleyle artı değer sömürüsündeki bu vahşilik nispeten geri püskürtüldü. Mayıs’ta gündeme gelen mesai saatleri dışında gelen e-postalara cevap vermeme ve çevrimdışı kalma hakkı, yasal olarak yürürlüğe girdi.
1 Ocak 2017 itibariyle yürürlüğe giren yasayla birlikte Fransız çalışanlar mesai saatleri dışında çevrimdışı kalabilecek; üstlerinden gelen e-postalara bakmak veya cevap vermek zorunda kalmayacak.
Yeni yasa sayesinde mesai dışında e-postalarına cevap vermeyen Fransız çalışanlar için herhangi bir cezai yaptırım olmayacak. Ancak yasa, en az 50 çalışanı olan şirketleri kapsıyor.
Fransız araştırma şirketi Eleas, Ekim ayında yayınladığı raporda, Fransız çalışanların üçte birinin her gün mesai saatleri dışında çalışmak durumunda kaldıklarını ortaya koymuştu. Söz konusu raporda yer alan bilgilerde, çalışanların yüzde 60‘ının mesai saatleri dışında e-postalara bakılıp bakılmamasının kesin bir şekilde netleştirilmesini istedikleri yer alıyordu.
Çalışanlar lehine yapılan nadir düzenlemelerden biri olan bu düzenlemenin dünya çapında yaygınlaşması özel bir talep ve mücadele konusu haline getirilmesiyle mümkün olacaktır.