Cuma, 9 Mayıs 2008 (18 yıl 6 ay önce)
(...)
Açlık İsyanları; açların sadece gözbebekleri büyümüyor, öfkeleri de..
Tarımsal alanda bugünkü tablo, çoğu emperyalist ülkelerde olmak üzere
60-70 milyon tarım kapitalisti, büyük tekeller ve zengin köylüler, tarımsal üretimin büyük bölümünü gerçekleştirip üretimden satışa tüm zinciri kontrol ederek büyük karlar elde etmekte, büyük çoğunluğu bağımlı ve yarı sömürge ülkelerde olan
3 milyara yakın bir köylü kitlesi ise geçimini dahi temin edemez duruma düşürülüp sefalet içerisine itilmektedir. Tekelci fiyat belirlemeleriyle, artan spekülasyonla iyice yükselen gıda mallarının fiyatlarıyla düşük ve daha da düşürülen ücretler arasındaki büyüyen fark, bir işi dahi olmayan kent ve kır yoksullarının sayısındaki muazzam artış, yığınsal isyanları tetiklemektedir.
(...)
Geçici isyanların kalıcı etkileri, köklü sonuçlara yol açması mümkün değildir. Emperyalist burjuvazi ve her ülkenin tekelci kapitalistleri açlık isyanları karşısında hiçbir silahın etkili olmayacağını bilecek tecrübeye sahiptirler. Böylesi durumlar patlak verdiğinde kitlelerin açlığını bastıracak düzeyde yardım kanallarını açacaklar, küçük geri adımlar atacaklardır. Fakat bu sorun ne böyle geçici yardımlarla ve ücretlere birkaç kuruş ekleyerek bastırılabilecek düzeydedir, ne de öyle kısa süreli isyanlarla bir çözüme ulaşılabilir.
Tarımsal ürünlerin fiyatları, temel gıda mallarının fiyatları bundan böyle tekel fiyatlarıdır; şu ya da bu ülkede üretim ve gümrükte yer yer korumacı önlemler alınsa dahi bunlar geçici ve sınırlı kalacak, küresel düzeyde ve borsa üzerinden gerçekleşen fiyat belirlemeleri sık sık yeni spekülasyonları da tetikleyecektir.
Yükselen fiyatlar, nispi ve mutlak yoksullaşmadaki ve sınıfsal kutuplaşmadaki artış, sadece hızlı ve ani gelişen, örgütlü-örgütsüz geçici isyanlara yol açmanın ötesinde derin ve sürekliliği olan sınıf hareketlerinin gelişmesine yol açacaktır. Toplu sözleşme pazarlıklarının daha çetin geçmesi, ekonomik mücadelelerde artma, sendikalaşma yönündeki eğilimin güç kazanması, işçi mücadelelerinde radikalleşme gibi gelişmeler, sınıf hareketinin bir değişim sürecine girmesi beklenmelidir. Mali alandan başlayan ve üretimle ilgili bazı sektörlere doğru da genişlemekte olan krizin etkileriyle de iç içe geçerek gelişen süreç, sınıf hareketinde sıçramalı gelişmelere de açık bir yön değişimi ortaya çıkartmaktadır. Özellikle toplumsal bir alt üst oluşun yaşandığı Asya ve Afrika ülkelerindeki sert direnişler ve isyanlar, bunu göstermektedir.
Durgunluk içerisinde, ücretlerin daha düşürüldüğü ve işsizliğin daha da büyüdüğü koşullarda fiyat yükselişleri ne kadar gizlenmeye çalışılsa da bu, ücret ve hak mücadelelerini tetikler. Diğer emekçi sınıflar, genel olarak kent yoksulları mücadele için daha istekli olacaklardır. Sistem içi uygulanagelen yol ve yöntemler, akış ve çözüm kanalları daralmaktadır.
Gelişmeler, emekçi sınıfları birbirlerine daha fazla yaklaştıracaktır. Proletarya ile kent ve kır yoksullarının birlikte mücadele etme zemini gelişmektedir. Emekçi sınıfların sömürüsü tüm biçimleriyle ağırlaşmakta, kölece çalışma ve kölece yaşam emekçi sınıfların yaşamının genel biçimi haline gelmektedir. Bir bütün olarak kitlelerin içerisinde bulundukları durum ve kitle mücadelesinin koşulları değişmektedir.
Sadece ücretler için değil, toplumsal haklar için mücadele, tekelci kapitalist sömürünün bütün biçimlerine karşı mücadele, tekelci hakimiyetin yaşamımızın bütün alanlarını belirlemesine karşı sadece ekonomik olmayan, siyasal, sosyal, kültürel bütün alanları kapsayan mücadele, emperyalist ve işbirlikçi tekelci kapitalist burjuva egemenliğine son vermek için, iktidar için yürütülecek mücadele, proletaryayı, proletarya ile birlikte kent yoksullarını, kır yoksulllarını, emekçi kadınları ve gençliği, yurtsever Kürt emekçilerini tek bir eksende ve hedef etrafında birleştirecek olan mücadeledir.
Açlık isyanları Asya ve Afrika'daki proletarya ve kent yoksullarının sadece ekonomik ve toplumsal yıkıma karşı gerçekleştirdikleri öfkeli eylemler olmanın ötesinde, neoliberalizmle birlikte emperyalist-kapitalizmin ahlaki ve toplumsal olarak ulaştığı çürüme boyutunu da göstermiştir. Bu ise, karşısında sadece açların gözbebeklerini büyütmüyor, öfkelerini de..
Son olarak kapitalizmin
Malthus teorileriyle aklanmaya çalışılmasına karşı açıklıkla belirtelim ki, dünyadaki beslenme kaynakları ve onun üretimi için gerekli olan emek üretkenliği ve teknolojinin gelişme düzeyi varolan
6 milyarlık nüfusun iki katını beslemeye, gereksinimlerini karşılamaya yeterlidir. Ancak emperyalist mali sermaye oligarşisini yıkacak bir dünya devrimi ile olacak üretim ve besin kaynaklarının emperyalist ülkelerle bağımlı ve yarı sömürge ülkeler, kentlerle kırlar arasındaki bunca eşitsiz dağılımına son verecek adımlar dahi sorunun çözümü için birçok temel adımın atılmasını sağlayabilir.
Tarımdaki tekelci hakimiyetin büyümesi, sınai-tarım entegrasyonu, yaygın ve dağınık küçük üretimin tasfiyesiyle ortaya çıkan gelişmeler, tarım sorunlarının sosyalist temelde ve sosyalist üretim-kolektif mülkiyet ilişkilerinin gelişimini kolaylaştıracak biçimindeki çözümünü olanaklı kılmaktadır. Sınai-tarım, taşımacılık, ürünlerin halka sunulmasının entegrasyonu, emek üretkenliğindeki ve tarımsal teknolojilerdeki gelişimle birlikte kırlarda da gelişkin bir sosyalizmin inşa edilebileceğini gösterir. Dünyanın ve evrenin üretim kaynakları çok zengindir. Sorun bu kaynakların ve makinaların kimin elinde olduğudur, mali sermaye tekellerinin mi, proletarya ve emekçi halkların mı? Açlık isyanlarına yol açan gıda mallarının üretimi ve tüketimindeki derin eşitsizlik, Malthusçu nüfus kuramını değil, kapitalizmin gecikmeksizin yıkılmasının tarihsel bir zorunluluk haline geldiğini gösteren kuramı, bilimsel komünizmi doğrulamaktadır. Diğer birçok şey gibi!..
Türkiye ve Kuzey Kürdistan'ın kırları...
(...)
'
80'lerden sonra Türkiye'nin kırlarında kapitalist gelişim daha da hız kazandı. Tarımsal alanlar, IMF, DB, DTÖ ve AB politikalarıyla, işbirlikçi tekelci kapitalistler ve onların hükümetleri tarafından hızlı bir yıkım ve dönüşüm sürecine sokuldu. Kırın kendi içerisindeki değişimi ile sınırlı olmayan bu gelişmeler, emperyalist kapitalist sistemin kıra doğru taarruzu ve tarımın sanaiye entegrasyonuyla gerçekleşti. Büyük toprak sahiplerinin kapitalistleşmesi biçimindeki süregelen ve hızlanan gelişimden ayrı olarak, kırlardaki kapitalist gelişime hız kazandıran, emperyalist-kapitalist dünya ekonomik sistemi içerisinde tarımsal üretimin yeniden yapılandırılması, tekelci kapitalistlerin kıra el atmaları, gıda tekellerinin tarımsal üretim üzerinde kontrol ve denetimlerini arttırmaları ve üretimi kendilerine göre biçimlendirmeleri oldu. Bu gelişmeler, Türkiye kırlarındaki yaygın üretim biçimi olan küçük üretimin, küçük-orta köylülüğün yıkımını hızlandırdı. Bu sadece iktisadi bir yıkım olarak kalmamaktadır; kır-şehir nüfus dengesinde çok hızlı bir demografik değişim yaşanmaktadır. Toplam nüfus içerisinde köylerde yaşayanlar
20-25 yıl öncesine kadar daha fazlaydı. Bugün
yüzde 30-29'a indirilmiş köylü nüfus oranının sosyal mühendislik uygulamalarıyla
yüzde 15'e indirilmesi öngörülmektedir.
Büyük bölümü küçük üretime dayanan tarımsal üretim, küçük üretim biçimiyle üretimi sürdürmenin koşullarının adeta imkansızlaşmasıyla tasfiyeye uğramaktadır. Küçük üretici tarımı geçimlik tarıma doğru daralmıştır; milyonlarca dekar toprak ekilememektedir. Ürününü satamayan köylüler, diğer ihtiyaçlarını karşılayamamakta, giderek daha ağırlaşan yaşam koşullarına mahkum edilmektedirler.
Tarımsal ürün girdi fiyatları arttıkça, ürünlerin maliyet fiyatları artıyor, tarımsal ürün fiyatlarının küresel düzeyden, emperyalist tarım tekellerinin hakim olduğu alandan belirlenmesiyle, onların mazhar oldukları desteklerden yoksun bırakılmış Türkiye'nin kır emekçileri, maliyet artışlarına denk fiyat artışlarıyla rekabet edemeyerek çöküyorlar. AB'ye endeksli tarım politikaları küçük ve orta köylülüğü çökerterek tasfiye etmenin politikalarıdır. Bunlara kirli savaş politikaları da eklenmiş,
Kürdistan'da
4000 dolayında köyün boşaltılması ve otlaklara çıkışın yasaklanmasıyla hayvancılık ve hayvansal gıda üretimi büyük darbe almıştır. Süt ve diğer hayvansal gıdaların üretimi ve fiyatları tekellerin kontrolü altındadır. Süt üreticileri ürünlerini sudan ucuza gıda tekellerine satmak zorunda bırakılmaktadırlar.
Kırlarda hakim üretim ilişkisi kapitalizmdir
Kapitalist üretim ilişkileri, kırlarda da hakim hale gelmiştir. Kırlarda sınıf ilişkileri ve çelişkileri yeni bir biçim kazanmaktadır.
Türkiye kırlarında hakim çelişki burjuvazi-proletarya çelişkisidir.(Bu feodal ilişkilerin tümden ve her düzeyde tasfiye olduğu anlamına gelmiyor. Daha çok üst yapıda, sosyo-kültürel ilişkiler alanında sürüyor olmakla birlikte, o alandaki etkisi de giderek azalmaktadır. Özellikle Kürdistan'daki varlığı toprak ağalığı sistemi olarak çözülmekte, kirli savaştan ve rant ekonomisinden yararlanma, yan sektörler üzerinden kapitalist girişimlerle bozunum halinde bir dönüşüm geçirerek bağımlılık ilişkilerini korumaya çalışan bir görünüm göstermektedir. Aşiretsel yapılar kapitalizm tarafından ve sermaye-meta ilişkileri, içe doğru nüfuz ettikçe de içerden çözülmektedir.) Tarımda kapitalizm geliştikçe, büyük tarım çiftlikleri, zengin köylü çiftlikleri, tekellerin tarımsal ve hayvansal üretim alanları genişledikçe tarım işçilerinin sayısı da armaktadır. Tarımda kapitalist hakimiyet ve bundan doğan çelişkiler, sadece tarım işçilerini değil, büyüyen kır yoksulları kitlesini, tekeller tarafından yıkıma uğratılan küçük ve orta köylülüğü de kapsamına almaktadır. Kır yoksulları -bir bölümü açık, bir bölümü gizli işsiz olarak- muazzam sayılarda artmaktadır.
Kırsal alanlarda son dönemlerde
Trakya ve
Ege'de yaygın küçük üretici eylemleri ve sendikal örgütlenmeler (Tütün, üzüm..) ortaya çıktı. Her yıl binlerce köylünün katıldığı eylemler gerçekleşiyor. Trakya ve Ege'deki -keza
Yunanistan'daki- köylü eylemleri bu gelişmelere karşı tepki olarak yükselmektedir. Bu gelişmeler ve eylemler, görüş alanımızın oldukça dışındadır.
Köylülüğün kooperatifsel ve sendikal örgütlenmeleri, anti-tekel niteliktedir ve emperyalist -burjuva neoliberal politikalara karşıdır. Küçük ve orta köylülerin tarım kapitalistleri ve zengin köylülerin elinde olan ziraat odaları ve tarım kooperatiflerinin dışında attıkları sendika ve kooperatif adımları olmalarıyla da önemlidirler. Bu küçük üreticiler, bir miktar toprağa ve üretim aletine sahip olsalar da, ürün girdileri, üretimin miktarı, üretimin şekli, ürünlerin fiyatı gıda tekelleri tarafından belirlenmektedir ve onlar sözleşmeli aile işçiliği biçimine evrilmektedirler. Sınıfsal olarak bir geçiş durumu göstermektedirler, bu geçiş proleterleşme yönünde olmakla birlikte, önceki durumlarını koruma yönündeki çabaları baskındır.
Kırlarda sadece küçük üreticiler eylem yapmıyor; daha çok duyulan onlar olmakla birlikte, geçen yıl
Polatlı ve
Adana'da mevsimlik tarım işçilerinin kitlesel eylemleri oldu. Bunlar da bizim görüş alanımızın oldukça dışında kaldı, kalıyor. Mevsimlik tarım işçilerinin büyük bölümü ezilen Kürt ulusuna mensup yarı proleterlerdir. Kırsal yıkım Kuzey Kürdistan'da kirli savaşla birlikte hız kazandı. Binlerce köy zorla boşaltıldı ve hayvancılık, hayvansal gıda üretimi büyük bir darbe aldı. Boşaltılan köylerdeki nüfus kent yoksullarına dahil oldu. GAP bölgesinde emperyalist ve yerli tekellerin, tarım kapitalistlerinin işçileri Kürt emekçilerdir. Kuzey Kürdistan'da tarımda kapitalist bir dönüşüm olmakla birlikte sürmekte olan kirli savaş nedeniyle ve bugüne uygun bir tarımsal üretim yapılamayışıyla çok büyük miktarda arazi, işlenememektedir ve boş durumdadır.
Türkiye kırlarında tarımda kapitalist gelişme hız kazandıkça tarım proletaryasının ve mevsimlik ve gündelikçi tarım işçilerinin sayısı artmaktadır.
Sanayi-tarım entegrasyonunun sonucu olarak tekellere bağlı, üretimin miktarı, şekli, fiyatı onlar tarafından belirlenen ücretli aile işçiliği biçimine dönüşen bozunuma uğramış bir küçük üretim uygulaması yaygınlaştırılmıştır. (Esnek üretimin tarım alanlarına taşımasının bir diğer biçimi de budur.) Kırlardaki çalışma koşulları, kentlerden daha ağırdır. Günlük çalışma süresi
13-14 saattir. Kır emekçileri hiçbir sosyal hakka sahip değillerdir. Sendikal örgütlenme düzeyi çok geridir.
Tarım işçilerini, kır yoksullarını örgütlemek; kırlardan yükselen sesi duymalıyız
Proletarya devrimcisi olmak, kırlara dürbünün ters tarafından bakmak değildir. Kırlarda da proletaryanın bir bölüğü, ücretli tarım işçileri, yarı proleterler bulunuyor. Kırlarda yaşayan kır yoksullarının sayısı büyük bir artış gösteriyor. Çünkü onlar için kentlerde de iş yok. Küçük üretim çöktükçe, işsiz köylü kadın emekçilerin sayısı daha çok artıyor. Ücretler çok daha düşük, çalışma süreleri daha uzun, çalışma koşulları daha ağır. Sosyal hiç bir hak yok!
Sanayi proletaryasını, kentlerdeki proletaryayı olduğu gibi kırlardaki proletaryayı, tarım proleterlerini örgütlemek görevimizdir. Kent yoksullarıyla birlikte kır yoksullarının örgütlenmesi de... Kürt tarım işçilerinin ve mevsimlik işçilerin örgütlenmesi Kuzey Kürdistan'daki mücadelenin ve Kürdistan'ın geleceği açısından stratejik önemdedir.
Kırları örgütlemek, üretimin genel yapısı ve süregelen köylü özelliklerinden dolayı daha zorlu sorunları da içerisinde barındırıyor. Bununla birlikte kırlardan yükselen sesi duymalıyız. Kırsal alana, kırın emekçilerine dikkatimizi ve örgütsel ilgimizi arttırmalıyız. Her komünistin ve her öncü işçinin böyle bir perspektifi olmalıdır. Anadolu'daki emekçi memurlar, memleketine giden öğrenciler, bu alanlardan ilişki çıkartacak bir örgütçülük göstermelidir. Gençlikteki yoldaşlarımız
Dev-Genç ruhunu (
Dipnot), emekçi memurlar
TÖS ruhunu (Türkiye Öğretmenler Sendikası) bu noktada canlandırmalıdırlar.
*Bu yazı Ufuk Çizgisi'nin Tarladan sofraya tekelci hakimiyet, yükselen fiyatlar ve açlık isyanları başlıklı yazısının bir bölümüdür.