Pazartesi, 8 Eylül 2008 (18 yıl 2 ay önce)
İnsan Hakları Derneği Ankara Şubesi, İç Anadolu Bölgesi'nde bulunan hapishanelerdeki insan hakları ihlallerini 4 aylık raporlar halinde sunmaya devam ediyor.
Mahpuslar ve mahpus yakınlarının gönderdiği mektuplar ile basından takip edilen haberlerde yer alan bilgilerle hazırlanan Mayıs - Ağustos 2008 tarihli son rapor, hapishanelerde nasıl bir keyfiyet ve hukuksuzluğun sürdüğünü bir kez daha gözler önüne seriyor.
Keyfiyet diz boyu...
Savcı, hakim, avukat, doktor, RTÜK, yasa, anayasa... yetkileriyle donatılan hapishane idareleri istedikleri mahpusun infazını yakıyor yani mahkeme olup ceza kesiyor, istedikleri gazeteyi-dergiyi-kitabı sansürleyip istediği mektubu imha ediyor, kantin fiyatlarını istedikleri gibi belirliyor, istedikleri mahpusu başka bir şehirdeki hapishaneye sürüp görüş günü gelen ailesine çocuğunuz şu anda şu şehirdeki şu hapishanede diyor, hastalıkların derecesini belirliyor, istedikleri mahpus için hücre içinde hücre yaratıyor, istedikleri mahpus hakkında "1 yıl ziyaretçi kabul hakkından men etme" cezası kesiyor...
Bolu F Tipi Cezaevi, Kırıkkale F Tipi Cezaevi, Sincan 1 ve 2 Nolu F tipi cezaevleri, Sincan Kadın Kapalı Cezaevi ve Karaman Ermenek M Tipi Kapalı Cezaevi'ni kapsayan raporda yaşanan hak ihlalleri, her hapishane için ayrı ayrı "İşkence ve Kötü Muamele", "Keyfi Yasaklar-Uygulamalar", "Görüş Engeli", "Sağlık Sorunları", "Haber Alma Özgürlüğü", "Mektup Engeli", "Disiplin Cezaları", "Tedavi Engeli" başlıkları altında toplandı.
Rapordaki bazı bilgiler şöyle:
• Kandıra F Tipi Cezaevi’nden Bolu F Tipi Cezaevi’ne sevk edilen tutuklu ve hükümlüler cezaevi girişinde çırılçıplak soyularak, kalas ve coplarla işkenceye maruz kalmışlardır.
• 17.07.2008 tarihinde tahliye olması gereken Sema Gül’ün disiplin cezası olduğu gerekçesi ile tahliyesi idare tarafından engellenmiştir.
• Kürtçe yazılan mektuplar "kontrol edecek memur yok" gerekçesiyle, postaya verilmemekte, parası tutuklular ve hükümlüler tarafından ödenmek kaydı ile tercüman tutulabileceği söylenmektedir.
• Tutuklu ve hükümlüler cezaevlerinde sohbet, spor vs. ortak kullanım alanlarından yararlanamamaktadır.
• Doktor muayenesi sırasında askerler muayene yerinden çıkmamakta, dışarı çıkmalarını isteyen doktorlar fişlenmekte ve haklarında tutanak tutulmaktadır.
• Cezaevinde uzman doktor bulundurulmamaktadır.
• Kantinde satılan gıdalar maddeleri, dışarıdaki fiyatlardan yüksek fiyatlara satılmakta, üstelik satılan sebze ve meyveler çürük, ezik ve bozuk olarak verilmektedir.
• Havalandırmada kene görülmüş, bu durum cezaevi idaresine bildirildiği halde tedbir alınmamıştır.
• Defalarca detektör ve elle yapılmak istenen aramalar işkenceye çevriliyor, hapishane personeli aramalar dışında da süreki tahrik edici bir tavır takınıyor.
• Hayrettin Adlığ ve Maruf Türkan adlı hükümlülerin aileleri Bolu F tipinde tutulan çocuklarının Kürtçe konuşma nedeniyle kaba şiddet ve hakarete maruz kaldıklarını bildirmişlerdir. Sincan 1 No'lu da ise Cengiz Kahraman revire götürülürken koridorda karşılaştığı arkadaşı Kenan Özyürek’e üstelik Türkçe "merhaba" dediği gerekçesi ile görevliler tarafından tekme tokat dövüldü.
• Sincan Kadın Hapishanesi'nde tutulan Raife Algül avukatlarına, kendisinin astım hastası olduğunu, bunun özellikle bilinmesine karşın boğazından sıkılarak nefes almasını engellediklerini, bir jandarmanın kollarını tutup sıktığını, tırnaklarını geçirdiğini, merdivenlerden inerken elleri kelepçeli olmasına karşın, jandarmanın bir koridor oluşturduğunu, tekmeler ve yumruklarla saldırdıklarını, özellikle vajinal bölgesine gelecek şekilde tekmelendiklerini, bu nedenle vajinal bölgede kan ve sonrasında akıntı başladığını söylemiştir. Kafasına yumruklarla vurulduğunu bundan kaynaklı başında ve gözlerinde şiddetli ağrılar çektiğini ifade etmiştir. Ayrıca ağza alınmayacak küfürler edildiğini, tehdit edildiklerini, hakarete maruz kaldıklarını iletmiştir.
Hasta Tutuklu ve Hükümlüler
• Erol Zavar: Mesane kanseri. Otuza yakın tıbbi müdahale ya da ameliyat geçirdi. Tecrit koşulları hastalığını ölümcül düzeye taşıdığı gibi hastalık ve rahatsızlıklarla da tanışmasına neden oldu. Cezaevinde bulunduğu sırada başlayan migren ve safra kesesi ağrıları, daha önce geçirdiği tüberküloz, gözaltı sırasında gördüğü işkenceler ile dizlerinde oluşan menüsküs bunların en başta gelenleridir. Mart 2007'de safra kesesi alındı. Halen kanama ve ağrılarının devam etmesi nedeniyle tetkikleri yapılmaktadır.
• Avni Uçar: Kanser nedeniyle sağ böbreği alınmış, sol böbreğinde ise 17-19 mm’lik kist bulunmaktadır. Mesanesinde, ultrasonda lezyon görülmesine karşın tomografide çıkmadı denilerek sistoskopi yapılması engellenmektedir.
• Yaşar İnce: Hepatit B, kalp rahatsızlığı, bel fıtığı, böbreklerde taş, karaciğerde enfeksiyon yaşamaktadır.
• Mesut Deniz: İleri derece şizofren; yaşamının en temel gereklerini dahi yerine getiremeyecek durumda. Ağırlaştırılmış müebbete mahkûm olan ve tek kişilik hücrede bulunan Deniz, yemek yemiyor, yataktan çıkmıyor, temizliğine dikkat etmiyor.
• Hayati Kaytan: Donmadan kaynaklı sol ayak parmakları kökten, sağ ayak parmakları ilk eklemden kesilmiş durumdadır. Sol topuk ve sağ serçe parmak (kemik alınmış) sürekli yara halde bulunmakta, iyileşmemektedir.
• Gazi Dağ: 2005 yılından bu yana cezaevinde bulunan, belden aşağısı felçli, iyileşme şansı bulunmayan, kardeşi Savaş Dağ tarafından Savcılık izniyle her gün altı temizlenen adli hükümlü Gazi Dağ Antalya E Tipi Cezaevi'nde ölümü bekliyor. Koşulları cezaevinde kalarak tedavi olmasına imkân verilmemektedir.
• Remzi Aydın: 9.5 yıldır cezaevinde bulunmakta, Kocaeli 1 No’lu F Tipi Cezaevi’nde yatmaktadır. Tekerlekli sandalye ile hareket edebilen Remzi Aydın için 20 Şubat 2007 tarihli AHİM kararı "tutukluluk süresi makul süreyi aşmıştır" yönündedir.
• Cihat Özdemir: Tekirdağ 1 No’lu Cezaevinde yatmakta olup, Hepatit B hastalığı teşhisi konmuştur. Geçici görme kaybı yaşamaktadır.
• Figen Çağrı: Gebze Kadın Kapalı Cezaevi’nde yatmaktadır, şeker ve hepatit B hastasıdır.
• Aygül Kapçak: Sincan Kapalı Kadın Cezaevi’nde yatmaktadır. Vücudunda şarapnel parçaları bulunmakta ve tedavisi yapılmamaktadır.
• İnayet Mete: Sirozdan kalp hastalığına kadar çeşitli rahatsızlıkları bulunuyor.
• Habip Aslan: Siirt F Tipi Cezaevinde yatmakta, sırtında pek çok sayıda şarapnel parçası bulunmakta ve tedavi edilmemektedir.
• A. Hamit Babat: Göz, ülser, migren ve kalp sorunu yaşamaktadır.
• Naim Ekmekçi: Sağ kol omuzdan, sağ bacak dizinden itibaren yok, protez takmaktadır.
• Tevfik Kalkan: Hepatit B, ülser, deride halen tam çözülemeyen kaşıntı, dökülme, morarma gibi belirtiler gösteren rahatsızlıkları bulunmaktadır.
• Engin Aydınalp: Sulu zatürree, tüberküloz, karın ve midede şişkinlik, idrarda kanama sorunları yaşamaktadır.
• Fethullah Demirtaş: Çene kemiğindeki erime nedeniyle sıvı gıdayla beslenmesi gerektiğine dair raporu bulunmaktadır. Bunun yanı sıra, boyun fıtığı (üç noktada), sol kol ve omuzda soğukluk gibi sorunlar yaşamaktadır.
• Vedat Bakır: İki kolda iş gücü kaybı ve iki böbrekte de taş problemi yaşamaktadır.
• Sinan Türkmet: Hepatit B taşıyıcısıdır. Behçet hastalığından kaynaklı her iki gözde kalıcı hasarlar bulunmaktadır.
• Nizamettin Özoğlu: Sol el bilekten yüzde 80, sağ el omuzdan yüzde 40 sakat durumdadır. Sağ diz kapak altında sürekli ağrı yaşamaktadır.
• Ali Baba Arı: Hepatit B hastasıdır. Son 2-3 yıldır başında kramp şeklinde bazı ağrılar yaşamaktadır. Işığa, sese karşı duyarlı olma, aşırı tepki, unutkanlık, okuduğunu anlamada güçlük çekme, boyun ve bel fıtığı gibi rahatsızlıklar yaşamaktadır.
• Taylan Baltacı: Midede gastrit ve bir bölgede iltihaplanma, bağırsaklarda kronik iltihaplanma ve su kaybı, her iki bacakta kısmi hissizlik, bel fıtığı, kronik farenjit ve sinüzit, Ölüm Orucu sonrası vücudun çeşitli yerlerinde iltihaplı sivilce ve yaralar, unutkanlık (ilacını almayı bile unutabiliyor), el ve ayak tırnaklarında döküntü ve morartı.
• Bülent Güneş: Ayak yan çapraz bağlarında kopma bulunmakta, ameliyat olması gerekmektedir.
• Kemal Ertürk: Şeker ve hipertansiyon, mide ve bağırsak sorunları nedeniyle halsizlik-ateşlenme, baş ve kas ağrıları, uykusuzluk, gözlerde bulanıklık yaşamakta, ağırlaştırılmış müebbet mahkûmu olduğu için tek kişilik hücrede ve sınırlı havalandırma saati uygulamasına maruz kalarak bu sorunlar daha da ağırlaşmaktadır.
İHD Ankara Şubesi
Cezaevi Komisyonu