Salı, 5 Mayıs 2009 (17 yıl 6 ay önce)
İşçi sınıfı ve emekçiler, kent yoksulları, Kürt emekçileri, gençler, 2009 1 Mayıs'ına, 2007 ve 2008 1 Mayıs'larında kitle militanlığıyla çatışılarak fiili olarak Taksim'e çıkılmış olmasının ve Taksim'de 1 Mayıs'ın geniş kitleler nezdinde kazandığı meşruiyetle, on yıllardır ödenen bedellerin bir kazanımı olarak 1 Mayıs'ın resmi tatil ilan edilmiş olmasının da yarattığı özgüvenle ve moral üstünlükle girdi.
Son iki yılın kazanımlarının ardından 2009 1 Mayıs'ında kitle militanlığıyla ve çatışılarak, yol boyunca çoğalarak 31 yıl aradan sonra Taksim'e çıkılmış olması işçi sınıfı hareketinin tarihi kazanımlarından birisidir. Sermaye ve onun devletinin kaybettiği Taksim meşruiyetini, 2009 1 Mayıs'ıyla birlikte son üç yıldır devletin yasaklamasına, tehditlerine, estirdiği teröre karşın Taksim'e akan, devletin saldırılarına karşı tüm yolları Taksim'e çıkmak için zorlayan, önüne kurulan barikatları çatışa çatışa açan kitleler kazanmıştır. 2009 1 Mayıs'ı ve Taksim dövüşe dövüşe kazanılmıştır.
Taksim Meydanı herhangi bir meydan değildir. İşçi sınıfının, uğruna on yıllardır mücadele ettiği, bedeller ödediği, kanını akıttığı, tarihini yazdığı bir meydandır. Taksim'e konulan yasak, sınıfın tarih bilincine konulmuş bir yasaktır ve tarih bilincine sahip olanlarca bu yasak delinmiştir.
Devletin 1 Mayıs'ı resmi tatil ilan etmesine karşılık olarak konfederasyonların ve onlar üzerinden de devrimci örgütlerin Taksim ısrarını kırmaya dönük son güne kadar izlediği strateji boşa düşürülmüştür. Taksim ve 1 Mayıs bugün artık geniş kitlelerin gözünde çok daha meşrulaşmıştır. İşçi sınıfı cephesinden olduğu kadar, sermaye ve onun devleti cephesinden de siyasal bir simge olan Taksim Meydanı'nın açılmayacağı çok daha öncesinden öngörülüyordu ve Taksim'de 1 Mayıs'ı yasağa rağmen örgütleyen örgütler de hazırlıklarını buna göre yaptı. Yasaklı ve çatışmalı bir eylem kurgusuyla Mecidiyeköy-Taksim hattındaki tüm ara sokaklar ile Dolapdere-Tarlabaşı, Sıraselviler-Cihangir'de saatler süren çatışmalar yaşandı, Taksim'e yürüyen kitleyle buluşulmaya çalışıldı ve bazı ara sokaklardaki barikatlar yıkılarak buluşuldu da. Önceki senelerden farklı olarak sadece sendikalar ve meslek örgütleri değil, devrimci örgütlerin kitlesinin bir kısmı da kendi simgeleriyle meydandaki yerini aldı. Ana kitleyle buluşamayan eylemcilerse bulundukları her yeri Taksim alanına çevirdiler, Taksim'e girebilmiş olmanın coşkusunu bulundukları mevzilere, barikatlara taşıdılar.
Son iki yıldır kitle militanlığıyla zorlanan Taksim Meydanı'na bu yıl, önceki senelere oranla artan kitleselliği, uzun solukluluğu, çatışmalardaki yaygınlık ve militanlık, barikatları yarmak için kullanılan sapan, molotof gibi araçların meşruiyeti ve yaygın kullanımı damgasını vurmuş, devrimcilerin öncülüğünde kitle militanlığı öne çıkmıştır. Geçen senelere oranla dayak ve gaz yiyerek dağılan, yaralanan eylemci görüntülerinden ziyade, molotoflarla, sapanlarla ve taşlarla panzerleri durdurmaya, geriletmeye çalışan, polisleri kovalayan, kasklarını ve joplarını bırakarak kaçmak zorunda bırakan, barikatları yararak kitleyle buluşan eylemci görüntüleri ile 31 yılın ardından kendi bayrakları ve pankartlarıyla Taksim Meydanı'nı müthiş bir coşku ve gururla dolduran genç, yaşlı, kadın, erkek, her milletten emekçiler damgasını vurdu. Kimisi 77 katliamını yaşayan, kimisi ilk kez Taksim Meydanı'na çıkan binlerce eylemci o gün o alanda kardeşleşmeyi ve sınıfdaşlığı, Taksim'e barikatları yararak, saldırıları püskürterek çıkabilmiş olmanın, yasağı delmenin, Taksim'i kazanmanın gururunu yaşadı. Taksim siyasal bir simgeydi ve o simge 2009 1 Mayıs'ında kazanıldı.
Taksim Meydanı dövüşe dövüşe kazanıldı
2009 1 Mayıs'ının, Taksim'in kazanılmasında en başta komünist ve devrimcilerle, öncü işçi ve emekçilerin kararlı duruşu belirleyici olmuştur. 1 Mayıs'ta Taksim'de olma noktasında, örgütleyici 70 kurum içerisinden valilik ve emniyetle görüşmeleri yürüten DİSK ve KESK, gücünü asıl olarak bu kararlı duruştan ve gerekirse bedel ödemeyi de göze alan komünistlerin, devrimcilerin dövüşken, militan, çatışarak meydana çıkma kararlılığında olan kitlesi ile öncü işçi ve emekçilerden almıştır. Konfederasyonlar olarak DİSK ve KESK, Taksim 1 Mayıs'ının örgütleyicisi 70 kurumla birlikte yapılan toplantılarda alınan kararlar doğrultusunda hareket etme noktasında önceki senelerden farklı olarak daha tutarlı bir duruş sergiledi. Devletle yapılan pazarlıklarda Taksim kararlılığının arkasında durmaları, temsili bir heyetle Taksim'e çıkmayı kabul etmeme noktasındaki tutumlarını sürdürmeleri, “makul” sayı tartışmaları noktasında pazarlığı sayılar üzerinden söz vererek değil, eylemi örgütleyen 70 kurumun kitlesi olarak göstermeleri, vb. Sendikaların bu duruşlarının arkasında, kitlesiyle birlikte devrimci örgütlerin ve öncü işçi ve emekçilerin Taksim kararlılığına, dövüşkenliğine yaslanması, tabandan gelen basıncın etkisiyle birleşik olarak Taksim yasağına karşı yürütülen uluslararası kampanya, 1 Mayıs eylemine yurtdışından katılımlar olacak olması, iki yıldır çatışılarak fiili olarak çıkılan Taksim hedefinden çark etmenin çok daha zor olması gibi iç içe de geçen bir dizi faktörle birlikte değerlendirmek gerekiyor.
2009 1 Mayıs'ı özgürlük alanlarının mücadeleyle açıldığının bir kez daha ıspatı olmuştur. Devlet izin verse de vermese de son iki yılın deneyimiyle de Taksim'e çıkmaktaki kararlılığın farkındaydı ve buna göre bir taktik geliştirdi. Sendikalar ve emek örgütleriyle, komünist ve devrimcileri birbirinden yalıtma üzerine pazarlıklar yürüttü. Görüşmelerin son günlerinde “makul sayı”da anlaşmanın yollarını aradı, bu şekilde olursa izin vereceğini söyledi, fakat aynı gün içerisinde toplanmaya izin vermeyeceğini deklare etti. Son iki yılın deneyimiyle bu sefer de kitlelerin ve kamoyunun gözünde kaybettiği meşruiyetini yeniden kazanmak için DİSK binası önünde toplanan kitleye saldırmak yerine, bu kitleyle buluşmaya çalışan ve toplanma noktasına ulaşmak isteyen noktalarda ilk saldırıları gerçekleştirerek devrimcileri, mühalif partileri vs DİSK kitlesinden yalıtmaya çalıştı. Kitlelere ve asıl olarak da basın üzerinden tüm kamuoyuna, “sendikacılara, işçilere değil, radikal, anarşist örgütlere izin vermedik” görüntüsü çizmeye çalıştı, fakat aynı basın Mecidiyeköy'de toplanan KESK'lilere yapılan saldırıları da DİSK binasının önünde toplanarak yürüyüşe geçen kitleye yürüyüş güzergahı boyunca 5-6 kere gazlarla yapılan saldırıları da kitlelere TV üzerinden servis etti canlı yayınlarla. Şurası bir gerçektir ki DİSK önünde toplanan ve yürüyüşüne “izin” verilen 4-5 bin kişilik kitlenin yürüyüş boyunca çoğalarak Taksim'e çıkabilmesi, en az 2-3 katı kitlenin ara sokaklardan toplanma noktasına varabilmek ve Taksim Meydanı'na çıkmak için verdiği kararlı mücadele ve çatışmaların etkisiyle olabilmiştir. Bu kararlı duruş, her koldan, sokaktan Taksim'i zorlama sağlanamamış olsaydı 4 bin kişinin DİSK önünde toplanarak Taksim'e “barışçıl” bir eylemle, pazarlıkla yolu açtırarak çıkamayacağı gün gibi ortadadır.
1 Mayıs'tan ileriye!
İşçi sınıfı, emekçiler, komünist ve devrimciler Taksim iradesinin bir sonucu olarak bu yılki 1 Mayıs'tan siyasal ve sınıfsal güç dengelerini kendi lehine
çevirerek, 1 Mayıs’ı ve Taksim’i kazanarak çıktılar. 31 yıl aradan sonra 2009 1 Mayıs'ında Taksim Meydanı'na çıkılabilmiş olmasında işçi sınıfının, özellikle de öncü kesimlerinin, mütevazı de olsa üzerine düşen rolü oynamasının, Taksim'in siyasal bir simge olarak kazanılmış olmasının yarattığı taktik, moral üstünlüğü sadece o gün orada olanlar değil, olmayanlar da, gün boyu olup da çatışan ama meydana çıkamayanlar da yaşamaktadır. Bu taktik, moral üstünlük ve en önemlisi de işçi sınıfının ve emekçilerin kazandığı özgüven, sınıf hareketinin yeni mevziler kazanmak için vereceği mücadelede yansımasını bulacaktır. Nasıl ki 1 Mayıs öncesinde yaşanan işten atmalara karşı gerçekleştirilen fabrika, yemekhane işgallerinin, grev kırıcıların çalışmasının engellenmesinin, DESA'daki gibi tek başına bile kalınsa verilen uzun soluklu mücadele örneklerinin olması, IBM, Atv-Sabah, MEHA, vb direnişleri 1 Mayıs'ta yansımasını bulduysa aynı şekilde 1 Mayıs'ta Taksim'de olmanın kazandırdığı moral ve özgüven de sınıf mücadelesinin seyrini etkileyecektir.
1 Mayıs öncesinde olduğu gibi 1 Mayıs'ın ardından da işçi sınıfı ve emekçilerin temel gündemi kapitalizmin krizi ve bu krizin kendi yaşamları üzerinde yarattığı etkilere karşı mücadeledir. İşten atılmalara, 12-13 saat çalıştırılmaya, örgütsüzlüğün dayatılmasına, faturalarla birlikte giyim ve gıdaya yapılan zamlara, kent yoksullarının her geçen gün daha da yoksullaştırılmasına, evlerinin yıkımına, vb karşı işçi sınıfı ve emekçiler 1 Mayıs'ın bir kez daha gösterdiği gibi, direnişken, uzun soluklu, inatçı ve militan duruşuyla mücadele ettiği koşullarda yeni mevziler kazanabilir.
Bu seneki 1 Mayıs hazırlık sürecinin özgünlüğünü, kriz ve krizin işçi, emekçilerin yaşamlarındaki sonuçları olarak işten atmalar, zamlar, yoksulluk, vb oluşturmasına karşın 1 Mayıs ön hazırlık sürecinde krize karşı güçlü bir çalışma örülememiş, işçi sınıfı, emekçiler, gençler 1 Mayıs'a kendi özgün talepleriyle taşınamamıştır. Elbette ki bunda devletin Taksim yasağı ve bu yasaklı siyasal simgenin kazanılması için yapılan çatışmalı eylem kurgusuyla, Taksim'e çıkmaya kilitlenilmesiyle birlikte antifaşist mücadele sloganlarıyla, devlet terörüne karşı dayanışma sloganlarının damgasını vurmuş olmasının da payı vardır. Son iki yıldır olduğu gibi bu yıl da Taksim'in yasaklı oluşu ve çatışılarak Taksim'e çıkılacak olması, eyleme katılacak olan kitlenin ağırlıklı bir kesimini belirlemiştir ve asıl olarak çatışmayı, en azından gaz yemeyi göze alabilen bir kitle katılmıştır eyleme. Krizin etkisiyle işten atılan, günde 12-13 saat çalışan, yapılan zamlarla faturalarını dahi ödeyemez duruma gelen işçi ve emekçilerin, kent yoksullarının, gençlerin özellikle de örgütlü olmayan kesimlerinin büyük çoğunluğunun kendi talepleriyle ve krize karşı alanlara aktığını söyleyemeyiz. Zira krize karşı sınıfın taleplerinin slogan düzeyinde dahi yükseltilememiş olması, salt eyleme önlükleriyle katılan direnişçi işçilerin bulundukları sokaklarda, çatışma aralarında atılan sloganlarla sınırlı kalması devrimci hareketin sınıfa yönelimindeki, bağ kurmadaki zayıflığının yansıması olarak bir kenara yazılmalıdır.
1 Mayıs doğuşu itibariyle de tarihsel ve sınıfsal olarak, işçi sınıfının sermayenin sömürü düzenine ve ücretli köleliğe karşı, çalışma saatlerinin düşürülmesi ve insanca yaşam için verdiği mücadelenin simgesidir, uluslararası birlik, mücadele ve dayanışma günüdür, kavga günüdür. Dünya çapında 1 Mayıs'larda yaşanan katliamların olduğu kadar 77 1 Mayıs'ında Taksim'de yaşanan katliamın da arka planında işçi sınıfının siyasal ve sınıfsal taleplerini kazanmak için verdiği mücadele yatmaktadır. 77'deki katliamın sorumlusu sermayenin devletidir, bunun hesabı sorulmalıdır elbette ki fakat ne 1 Mayıs ne de Taksim salt faşizme karşı siyasal özgürlükler ve demokrasi mücadelesine indirgenemez. “Katil Devlet Hesap Verecek”, “Faşizme Karşı Omuz Omuza” gibi devleti ve faşist diktatörlüğü hedefleyen sloganların, “6 Saatlik İş Günü, İnsanca Yaşanacak Ücret”, “Kahrolsun Ücretli Kölelik Düzeni”, “Krize Karşı Genel Grev Genel Direniş” sloganlarıyla bitişik olarak atılması faşizme karşı mücadeleyi, katliamın faali devleti hedef olarak göstermeyi, hesap sorma bilincini zayıflatan değil aksine, antifaşist mücadeleyi güçlendiren, siyasal ve sınıfsal taleplerle iç içe geçiren bir zemine oturtur. 1 Mayıs'a ve Taksim'e bakışın bu bütünlükte kurulamamış olmasıyla, dar siyasal devrimciliğin damgasını vurmuş olduğunu söyleyebiliz.
Bu dar siyasal devrimci kabuğu kırmanın yolu ise özellikle de içerisinden geçtiğimiz kriz sürecinde ücretli kölelik düzenine, sömürüye, işsizliğe karşı işçi sınıfı ve emekçilerle her düzlemde buluşmayı sağlayarak genel grev genel direnişin yolunu döşemekten, sınıfa karşı sınıf tavrını örgütlemekten geçer. Krize karşı genel grev genel direnişin zemini 2009 1 Mayıs'ında Taksim kazanımı ve özgüvenle daha da güçlenmiştir. İşçi sınıfı devrimcilerine düşen, sınıf hareketinin kazanımını, özgüvenini arkasına alarak kararlı ve militan mücadeleyi süreklileştirmek, 1 Mayıs'tan ileriye taşımaktır!
