Çıplak arama işkencesi

Salı, 27 Ağustos 2013 (13 yıl 2 ay önce)

Çıplak Arama Yargı Önünde
Şakran Kadın Cezaevi'nde çıplak aramaya itiraz ettiği için disiplin cezası alan Elif Kaya’nın disiplin cezasının kaldırılması ile ilgili ilk duruşma 3 Eylül günü saat 13.30’da Karşıyaka İnfaz Hakimliği'nde gerçekleşecek.

23 Haziran günü Gezi direnişine destek eylemlerinden dolayı tutuklanan Elif Kaya, İzmir-Şakran Cezaevine götürüldüğünde zorla çıplak aramaya maruz kaldı. Çıplak aramaya itiraz eden Kaya’ya itirazından dolayı disiplin cezası verildi. 

Kaya’nın avukatı Ali Aydın, hem çıplak aramayla ilgili hem de sonrasında verilen disiplin cezasıyla ilgili suç duyurusunda bulundu. Henüz çıplak aramayla alakalı suç duyurusuna cevap verilmemiş olsa da disiplin cezasının kaldırılmasıyla ilgili dava 3 Eylül’de görülecek.

“Çıplak arama işkencedir”
bianet’e konuşan avukat Aydın, “Çıplak arama, kişinin vücut bütünlüğünü ihlal eder, insanlık onuruna aykırı bir muameledir. Müvekkilime uygulanan fiziksel ve psikolojik şiddettir. Bu bir işkencedir” dedi.

Aydın, Şakran Kadın Cezaevinde zorla çıplak arama gibi uygulamaların sık sık yapıldığını ancak bildiği kadarıyla şimdilik bu konuda suç duyurusunda bulunan tek kadının Elif Kaya olduğunu belirtti.

“Kadınları sindirmek için yapılıyor”
Aydın, çıplak aramanın yasayla belirlenen çok istisnai durumlarda, kişinin uyuşturucu bir maddeyi gizlediğine dair belirgin bir şüphe olduğunda uygulanabileceğini ancak yine görevli memurların kişiye eğer gizlediği maddeyi kendisi teslim etmezse çıplak arama yapmak zorunda kalacaklarını açıklamaları gerektiğini anlattı.

Aydın, Elif Kaya ve Şakran Cezaevi’nde bu gibi muamelelere maruz kalan diğer kadınların durumunun ise kesinlikle böyle olmadığını, kendilerine yapılanın tamamen yasaya aykırı bir uygulama olduğunu belirtti.

Elif Kaya da yasalara aykırı olan bu onur kırıcı muameleyi reddettiği için zorla bu aramaya maruz bırakılmıştır. Üstüne üstlük bir de itiraz ettiği için disiplin cezası almıştır. Bunlar cezaevindeki kadınları sindirmek için yapılıyor.

“Açık açık ‘düşman ceza hukuku’ işliyor”
Avukatının anlattığına göre Elif Kaya’ya yapılanlar bununla da sınırlı kalmamış ve kendisiyle görüşmeye gelen müvekkiline tekrar çıplak arama dayatılmış. Kaya’nın çıplak aramayı tekrar reddettiğini belirten Aydın, bu yüzden müvekkili ile görüştürülmediğini, bu ikinci çıplak arama dayatmasıyla ilgili de suç duyurusunda bulunduğunu belirtti.

Aramayı yapanlar tutukluyu hakları olan bir birey olarak görmüyorlar. Her tepki, her hak arama çabası bir disiplin cezası sebebi olarak görülüyor. Burada açık açık ‘düşman ceza hukuku’ işliyor. Yapılanlar yetkililerin tarafsız olmadığını gösteriyor.

Birleşmiş Milletler (BM) Sözleşmesi'nde çıplak aramanın "insanlık onuruna aykırı" olarak tanımlandığını ve bu sözleşmenin Türkiye tarafından da imzalandığını hatırlatan Aydın, tekrar eden bu çıplak arama dayatması ve disiplin cezası döngüsünün kırılması gerektiğini, bunun için de 3 Eylül’de yapılacak disiplin cezasının kaldırılmasına yönelik davanın çok önemli olduğunu belirtti.
“Disiplin cezası kaldırılırsa, çıplak aramaya itiraz etmenin bir ceza ile sonuçlanamayacağı kanıtlanmış olur.”

Aydın, 3 Eylül’de saat 13.30’da Karşıyaka İnfaz Hâkimliği’nde görülecek olan davaya duyarlı herkesin katılımı için çağrıda bulundu.

Ne olmuştu ?
23 Haziran’da Ankara’daki Gezi eylemleri sebebiyle tutuklanan Elif Kaya’ya çıplak arama yapılmak istenmişti. Elif Kaya, “Aramaya karşı olmadığını, ancak çıplak aramayı onur kırıcı olduğu için kabul etmeyeceğini” belirttiği halde içeri giren 10-15 gardiyan tarafından elleri, kolları ve bacakları tutularak, ağzı kapatılarak zor kullanılarak ve fiziksel şiddet uygulanarak elbiseleri çıkarılmış ve zorla çıplak aramaya tabi tutulmuştu.

Çıplak aramaya itiraz eden Elif Kaya’ya su verilmemiş ardından da itiraz ettiği için “1 ay görüşme hakkından men” disiplin cezası verilmişti. Kaya’nın avukatı Ali Aydın, hem zorla yapılan çıplak aramayla hem de verilen disiplin cezasıyla alakalı suç duyurusunda bulunmuştu.

Serra TORUN, Bianet, 27 Ağustos 2013