Klimanın serinliğinde mayıştığınız deri koltuklarda, internette sörf yaparak veya günlük gazetelere göz gezdirerek veyahut da radyodan gelen müzikle uyuklayarak yapılacak yolculukların VİP otobüslerini tanıttı geçtiğimiz günlerde İstanbul Belediye Başkanı Kadir Topbaş.
Kapitalizmin sınıfsal ayrıştırmasını her taşın altında görebiliriz; ağır aksak trafikte yorgun argın insan yığınağının taşındığı otobüsün yanından ilerlemekte olan ve hemen hemen hepsinin bir kişi taşıdığı “özel araç” treni ile İstanbul trafiği de bu ayrışmanın net bir resmini çeker.
Şimdi bir sınıfsal ayrışma da toplu taşıma araçlarının içinde oluşturuluyor. Aslında “ayrıcalıklı otobüs” girişimi yeni değil. 2004 yılının sonunda “e-otobüsler” (ekspres otobüs) aynı amaçla çıkmış, ancak “hedef kitle”ye beğendirilememişti! E-otobüsler, Beykoz, Ataköy, Bahçeşehir gibi İstanbul’un yeni orta sınıf yerleşkelerinin olduğu semtlere çalışıyor ve yol üstünde “her durakta durmuyor”. Yani bizim oraya uğramıyor! VIP otobüsler de bilet fiyatları diğerlerinin iki katı olan e-otobüsler gibi her durakta durmayacak.
VİP otobüslerle gerçekte yolu açılan, daha doğrusu açılmış olan yolda gaza basılan konu ise belediye hizmetlerinin özelleşmesi. Kadir Topbaş bu yeni girişimin özelleştirme hamlesinin bir parçası olduğunu vurgulayarak, yeni otobüsleri özel sektörün işleteceğini belirtiyor. Bu konuda atılan başka bir adımsa “otobüs kiralama” projesi. İETT’nin sitesinde, “Yolcu talebini karşılamak ve mevcut otobüs filosuna destek olmak için özelleştirme kapsamında 500 yeni otobüsün kiralama yöntemiyle işletilmesi için ihale hazırlama çalışmaları sürmektedir” deniyor.
Aslına bakılırsa bu vizyon çoktan yürürlüğe girdi bile. Emekçi semtlerinde oturup da bazen otobüslere ne olduğunu merak eden ve gelen otobüsün şoförünü azarlamaya girişenler için Edirnekapı hattında şöförlük yapan Fatih Yıldırım açıklıyor; “Bazı günler göreve geliyoruz, iş alamıyoruz. Çünkü aracı kiralama gibi değişik nedenlerle başka bir yere göndermiş oluyorlar. Bazen bu şekilde günde 50 otobüs gönderildiği oluyor. Yolcular mağdur oluyor, bu da memnuniyetsizlik yaratıyor.”
Bütünüyle özelleştirilen ulaşım hizmetleriyle beraber “parayı veren düdüğü çalar” düzeneğiyle bizleri nasıl bir “ulaşım sistemi”nin beklediğini varın siz düşünün. Şimdi düşünmeseniz bile, eğer bütçeniz VIP otobüslere uygun değilse, gelecekte bütçenize uygun olarak seçtiğiniz ve önceden ödeme yapmış olduğunuz aracı beklerken düşünmek için bolca vaktiniz olacak zaten...