Çevre ve Şehircilik Bakanlığının Resmi Gazete'de yayınlanan tebliği ihbarcılığı teşvik ve tasfiyeyi içeriyor
Neoliberal yağma ve talan politikalarının önünde engel oluşturan her türlü kurum ve yasa, ardı adına yapılan düzenlemelerle ya doğrudan yürütme erkinin denetimine sokuluyor ya da varolan tarihsel yetkileri gasp ediliyor. Devletin yargı erkinde yapılan son düzenlemeler, özelleştirme ya da diğer yağma politikaları önündeki küçük ayak bağlarına bile tahammülsüzlüğün ifadesi olurken TMMOB gibi meslek örgütlerinin bu alandaki yetkilerinin gasp edilmesiyle de yağma ve talan önündeki tüm engeller kaldırılmak isteniyor. TMMOB'un yetkilerini gasp eden Bakanlar Kurulu kararları ve bu kararları pratikleştiren tebliğler bunun en saldırgan biçimde dile gelmesidir. Hatırlanacağı üzere Gezi direnişinden hemen sonra 2013 yılı Kasım ayında yapılan Bakanlar Kurulu toplantısında TMMOB'un yetkilerinin ilgili bakanlıklara devredilmesi kararlaştırılmıştı. Dün de Resmi Gazete'de Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nın TMMOB ve bağlı odaların idari ve mali denetimlerine ilişkin ‘usul ve esas’larla ilgili tebliği' yayınlandı.
Bu tebliğle birlikte bakanlık isimsiz ihbarlarla bile ilgili odalar hakkında idari ve mali denetim başlatabilecek. Bakanlığın izin vermediği mimar ve mühendisler TMMOB ve odalar adına uluslararası kongre ve toplantılara katılamayacak.
Cumhuriyet gazetesinden Mustafa Çakır’ın haberine göre, Bakanlar Kurulu geçen yıl aldığı karar ile TMMOB’ye bağlı Çevre Mühendisleri Odası, Elektrik Mühendisleri Odası, Harita ve Kadastro Mühendisleri Odası, İç Mimarlar Odası, İnşaat Mühendisleri Odası, Jeofizik Mühendisleri Odası, Jeoloji Mühendisleri Odası, Makina Mühendisleri Odası, Mimarlar Odası, Peyzaj Mimarları Odası ve Şehir Plancıları Odası’nın idari ve mali denetimini Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’na bağlamıştı. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı da bir yıl aradan sonra dün yayınladığı tebliğe göre 11 odanın yanı sıra, TMMOB’nin idari ve mali denetimini de yapabilecek. Odaların şubeleri ve temsilcilikleri de denetlenecek. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Rehberlik ve Teftiş Başkanlığı tarafından yapılacak olan denetimler şikâyet ve ihbar üzerine de başlatılacak. Bu durumda bakanlığın Mesleki Hizmetler Genel Müdürlüğü tarafından hemen araştırma yapılacak.
Odanın bulunduğu ildeki Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü inceleme yapacak. Şikâyet veya ihbar sahibinin ifadeleri ile TMMOB, ilgili odalar ve odaların şubeleri veya temsilciliklerinde yapılacak incelemeler sonucunda elde edilecek bilgi, belge ve açıklamalar yine Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Mesleki Hizmetler Genel Müdürlüğü tarafından değerlendirilecek. İnceleme raporu da en az birisi teknik personel olmak üzere Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’ndan en az üç personel tarafından hazırlanacak. Çevre ve Şehircilik İl müdür yardımcısı tarafından onaylanacak olan raporlar daha sonra bakanlığa gönderilecek. Raporları da yine bakanlık değerlendirecek. Mesleki Hizmetler Genel Müdürlüğü’nün denetime karar vermesi halinde bilgi ve belgeler Rehberlik ve Teftiş Başkanlığı’na iletilecek. Eğer denetime gerek görülmezse Mesleki Hizmetler Genel Müdürlüğü tarafından araştırmaların sonucuna göre ilgililere bilgi verilecek. Bu süreçlerde TMMOB’nin ya da odaların itiraz hakkı da bulunmuyor. Ayrıca bakanlık, TMMOB Yüksek Haysiyet Divanı’nı gerekli durumlarda toplantıya çağırabilecek.
TMMOB Başkanı Mehmet Soğancı farklı maddelerin aynı tebliğ içerisinde yer alması nedeniyle düzenlemeyi “torba tebliğ” olarak nitelendirdi. Dünyada mimarlık, mühendislik biliminin geliştiğine, bilgi paylaşımının arttığına dikkat çeken Soğancı, “Şimdi bakanlık bürokratı ‘ben izin verirsem gideceksin’ diyor. Bu mühendislik, mimarlık bilimine aykırı. Dünya buna güler” dedi. İnşaat Mühendisleri Odası’nın aynı zamanda Avrupa İnşaat Mühendisleri Birliği’nin sekreteri olduğuna işaret eden Soğancı, “Hemen hemen her odamızın böyle üyelikleri var. Bilimsel kongreler yapılır. Biz her yıl uluslararası yüzden fazla etkinlik yapıyoruz. Karşılıklı görüş alışverişinde bulunuyoruz. Mimar ve mühendisler devletin memuru değil” diye konuştu.