Koş Meryem Koş!

KADIN
Perşembe, 30 Kasım 2006 (19 yıl 10 ay önce)

Şike iddialarının odağındaki Fenerbahçe Spor Kulübü'nün tesisleri önceki akşam basıldı ve insan tacirleri eliyle Türkiye gelen Etiyopyalı atlet Meryem Tanga gözaltına alındı. Ağlayarak sınır dışı endilmeyi bekleyen Tanga'nın hikayesi yürekleri burkuyor.

Meryem Tanga'nın öyküsü ilk olarak 9 Eylül 2006 tarihli Hürriyet gazetesinde yer aldı. "Elvan gibi olmaya geldim" başlığını taşıyan haberde Meryem, "Lütfen beni Ertan Hatipoğlu’na götürün" diyordu.

Elvan Abeylegesse’nin ve milli takımın antrenörü Ertan Hatipoğlu, 5 bin metreyi 16 dakika 28 saniye, 10 bin metreyi de 33 dakika 16 saniyede koşan 17 yaşındaki Meryem'in varlığından böyle haberdar oldu.



"MUTLU GELECEĞE" UMUTLU YOLCULUK
Bazı kişiler beni Beyrut’tan Türkiye’ye karayolu ile götüreceklerini söyleyip, önce 500 dolarımı aldılar. Benim gibi Türkiye’ye kaçak yolla gireceklerin sayısı bir hayli çoktu. Onların çoğu Türkiye’de kalmayıp, Avrupa ülkelerine geçeceklerdi. Bizi topladıkları bir yerde, yaşım küçük olduğu için benim hangi amaçla Türkiye’ye gideceğimi sordular. Ben de kendilerine atlet olduğumu ve spor yaşantımı bu ülkede sürdürmek istediğimi söyledim.

Bizi 40-50 kişilik araçlara tıka basa doldurup önce Suriye’ye götürdüler. Çok yorucu ve yıpratıcı bir yolculuk yapıyorduk. Hareketsiz kalmaktan bacaklarım ağrıdı. Molalarda kan dolaşımımı sağlamak için koşu yapıyordum. Bir defasında az daha bizi taşıyan aracı kaçırıyordum. Türkiye sınırına geldikten sonra bizden 300 dolar daha istediler ve bu parayı İstanbul’a götürmek için aldıklarını söylediler. İstanbul’a geldiğimde şehrin kalabalıklığından çok korktum ve kentin beni yutacağını zannettim. Beni bu şehirde arkadaşlarım karşılayıp kaldıkları yere götürdüler. Şimdi bir yerde kalabalık grup halinde umutla mutlu geleceğimizi bekliyoruz.
"Ben Etiyopya’da dağlarda koşan onbinlerce garip atletten biriydim" kendini bir cümle içinde böyle tanıtıyor 17 yaşındaki Meryem Tanga. Ülkesinde atletlerin kazandığı para karın doyurmaya bile yetmeyince denkleştirdiği 800 doları insan tacirlerine ödeyerek yandaki kutuda kendisinin anlattığı korkunç yolculukla Türkiye'ye geldi.

İnsan tacirleri bu ilk aldıkları paranın dışında asıl vurgunu göçmenleri satarak sağlıyorlar. Kendisinin ödüllü bir atlet olduğu konusunda tacirleri inandırmayı başaran Meryem, zorla fuhuş batağına satılmaktan böyle kurtuldu.

Yaklaşık 2.5 ay önce Türkiye giriş yapan Meryem o tarihten itibaren tacirler eliyle spor kulüplerine satılmaya çalışılıyor. Meryem'in haberini Hürriyet'te okuyan milli takım antrenörü yine gazete üzerinden tacirlere şu mesajı gönderdi:
Kendisi hemen benim görev yaptığım ENKA’ya gelsin. Onu çok kısa sürede ikinci bir Elvan olarak atletizm dünyasına kazandırırız. Madem ki, bizi istiyor, gelsin birlikte çalışalım.
Tacirlerin başı Nazım Gültekin, Meryem için ENKA'dan 25 bin dolar istedi. ENKA bu teklifi kabul etmeyince Meryem 1000 dolara Fenerbahçe'ye satıldı. Ayrıca tacir Meryem ile her başarısından yüzde almak şartıyla anlaştı.

"En çok yakalanıp ülkeme gönderilmekten korkuyorum" diyen Meryem Tanga’nın korktuğu önceki akşam başına geldi. Önceki akşam Mali Suçlarla Mücadele Şube Müdürlüğü'ne bağlı ekipler, Meryem’i Fenerbahçe tesislerinde gözaltına aldı. Meryem Tanga, emniyete getirilirken gözyaşlarını tutamadı. Tanga emniyetteki işlemlerinin ardından ülkesi Etiyopya’ya sınır dışı edilecek.

"İzinsiz kaçak işçi çalıştırmak" suçlamasıyla ifade vermek için Mali Suçlarla Mücadele Şube Müdürlüğü’ne çağrılan Fenerbahçe Atletizm Koordinatörü Cumhur Can ile Meryem Tanga’nın antrenörü Ertan Hatipoğlu ifadelerinde şöyle dediler:
Çok yetenekli bir kızdı. Bu nedenle risk aldık. Çok kabiliyetli bir insan ve ileride dünya şampiyonu olacak bir atlet. Çok iyi dereceleri var. Bu sebepten kulübe aldık.
Fenerbahçe'nin yüzbinlerce dolarlık şike skandalı ve on milyonlarca dolarlık futbol takımının bu akşamki Celta Vigo maçı işçi ve emekçilerin gündeminde Askeri Ücret Tesbit Komisyonu'nun bugünkü toplantısı için hayal bile edilemeyecek bir yer tutadursun, spor endüstirisinin parıltılarının bir kısmı Meryemlerin gözyaşlarından geliyor.


Elvan gibi olmaya geldi

Bu bir ihbar değil... Umuda yolculuğun hikayesi... Elvan Abeylegesse’nin hemşehrisi Adis Ababa’lı Meryem Tanga, insan tacirlerince kaçak yollardan Beyrut üzerinden İstanbul’a getirildi.

Peki, henüz 17 yaşında olan Meryem’in, yasal olmayan yollardan gelişinin amacı neydi? Onca tehlikeyi göze almasının sebepleri nelerdi?

Etiyopya, yalın ayakla koşan orta ve uzun mesafe atletlerinin cennetiydi. İşte Meryem de onlardan biriydi. Kalabalık nüfuslu fakir bir ailenin 7 çocuğundan biri. Erkek kardeşi Kanada’da koşuyordu. Ama onun hayali başkaydı. Etiyopya’da bir efsane haline gelen hemşehrisi Elvan Abeylegesse’nin izinden gitmek, yani Türkiye’de yarışmak istiyordu.

İdmanları aksatmıyor

Meryem Tanga, ülkesinde 17 yaş altı milli takımının formasını giydi. 5 bin ve 10 bin metrelerde iyi dereceler yaptı. Kış antrenmanları için anavatanı Etiyopya’ya gelen Elvan’ı uzaktan izler, günün birinde onun gibi olmayı düşlerdi. Düşündü taşındı ve Türkiye’ye kaçmaya karar verdi. Tehlikelerle dolu bir yolculuk sonrasında geldiği İstanbul’da bir arkadaşı ile birlikte bir kenar mahallede yaşayan Meryem, her gün sabah-akşam idmanlarını aksatmadan sürdürüyor. Genç atlete, "Gerçekten bu kadar çaresiz miydin ki, onca tehlikeyi göze alıp geldin" diye sorduk. Aldığımız cevap son derece düşündürücü oldu:

Para kazanamıyorduk

"Ben Etiyopya’da dağlarda koşan onbinlerce garip atletten biriydim. Bizi yıllarca boyunlarımıza taktıkları madalyalarla avuttular. Kazandığımız para karnımızı doyurmaya ancak yetiyordu. Benim ülkemde bol parayı, bir şekilde Avrupa ya da Amerika’ya gidebilen atletler gördü. Elvan Türkiye’ye giderken kimsenin ruhu bile duymamıştı. Ama ne zamanki, uluslararası alanda sesini duyurup, dünya rekoru kırdı, işte o zaman Etiyopya’da dikkat çekti.

Benim bu kadar riski göze almamın tek bir nedeni var... Ben Türkiye’ye Elvan olmaya geldim. Elvan’ın antrenörü Ertan Hatipoğlu’nu Etiyopya halkı çok iyi tanıyor. Etiyopyalılar onu, Etiyopyalı bir kıza uluslararası başarılar kazandırdığı için çok seviyorlar. Ancak, Elvan’ı Etiyopya’dan kopardığı için bir o kadar da kızıyorlar. Lütfen beni Ertan Hatipoğlu’na götürün. O insan beni ikinci bir Elvan olarak bir yıldız yapacaktır. Ben buna inanıyorum. Ama Türkiye’de kimse benimle ilgilenmezse, şansımı Almanya’da deneyeceğim."


Kimseyi mahcup etmem

Kaçak yollardan pasaportsuz Türkiye’ye giriş yapan Meryem Tanga, en çok yakalanıp ülkesine gönderilmekten korkuyor. Genç atlet, yaşadığı bu korkuyu da şöyle dile getiriyor:

"Yasal bir iş yapmadığımı biliyorum ama başka türlü Türkiye’ye gelmem de mümkün değildi. Ben atletizm sporunu Türkiye’de sürdürmek ve Türk vatandaşı olmak istiyorum. Lütfen benimle ilgilensinler. Ben onları mahcup etmeyeceğim."

9 Eylül 2006
Hürriyet