Kadın ve LGBTI+ örgütleri Dizi Bamyaları’nı açıkladı
Hemen her evin seçkin bir köşesinde konumlanan televizyonlar, düğmesine basıp cafcaflı ekranını seyre dalmamız için avını gözleyen bir aslan misali pusuya yatıyorlar. Bu sihirli kutular 'kanal' adlı odacıklara bölünmüş bir durumda ve günümüz teknolojisi artık bize bu odacıklara televizyonun yanında bilgisayar, telefon yahut tabletlerimizden de erişebilme imkanı sunuyor.
Sözün özü şu ki, televizyon kanallarının yayınladığı içeriklere artık türlü araçlarla çok çeşitli zamanlarda erişilebiliyor. Hal böyle olunca bu içeriklerin ulaştığı kitle teknolojiden aldığı ivmeye paralel bir artış gösteriyor.
Bu içeriklerden olan diziler, kanalların en temel kar ve reyting kaynağı. Öte yandan diziler, anlattıkları hikayelerin senaryolarına serpiştirilmiş türlü detaylarla propaganda malzemesi olarak da kullanılabiliyor. 15 Temmuz kalkışmasının akabinde peş peşe patlayan militarist ‘Vatan, millet, Sakarya’ temalı kurgular bunun en açık örneği olarak gösterilebilir.
Geçtiğimiz günlerde, Cinsel Şiddetle Mücadele Derneği, Filmmor, Kadın Dayanışma Vakfı, Kaos GL’den kadınlar, feminist gazeteciler ve sinemacılar; dizileri süzgeçten geçirdi ve “evlerden ırak olsun” dediklerini “Dizi Bamyaları” ilan etti.
Dizi Bamyaları Jürisi, Bamya Ödülleri’ne ihtiyacın nereden doğduğunu şöyle özetliyor:
“Kültür sanat etkinliklerinin ve sosyal hayatın son derece kısıtlı ya da pahalı olduğu ve televizyon seyretmenin nüfusun genelinin yegane akşam eğlencesi olduğu koşullarda; Bundan çok yüksek kar eden yapımcıların ve kanal yönetimlerinin, milyonlarca insanı, her akşam, televizyon başında erkeklik, ayrımcılık, nefret ve şiddetin kutsandığı, insan ilişkilerinin nefret ve intikamdan ibaret kılındığı, aşkın pespayeleştirildiği, dramalara maruz bırakmalarını yermek görevi bize düştü.”
Dizilerdeki kadın karakterlerinin kah kurban, kah şeytan, kah arzu nesnesi olarak yansıtılmasına tepki gösteren Bamya Ödülleri Jürisi, dizileri ‘yüksek gelirin yanında insani değerler yaymayı hedefleyerek yayınlamanın mümkün’ olduğunu vurguladı.
Bamya Ödülleri’nde Star TV tam beş adet evlerden ırak dizi ile açık ara birincilik ipini göğüslerken, ATV üç evlerden ırak dizi ile ikinci oldu. Kanal D ve TRT ise iki evlerden ırak dizi ile üçüncülüğü paylaştı.
Dizi Bamyaları jürisi, herkesi sosyal medyadan #EvlerdenIrakDiziler etiketinde dizi yapımcılarına ve televizyon kanallarına tepkilerini aktarmaya çağırdı; “Bu diziler ve temsil ettikleri musibetler evlerden ve hayattan ırak olsun; eşitlik, barış, adalet hepimizin hakkı, bize yakın ve mümkün olsun” dedi.
Jürinin açıklamasının devamı şöyle:
“Başka türlü bir yayıncılık mümkün. Kadınların gözü yaşlı kurban, gözünü hırs bürümüş şeytan ve göz süzen arzu nesnesi kalıplarının dışında, gerçek kişilikler olarak betimlendiği; LGBTİ’lerin yok sayılmadığı; erkeklerin değeri para ve kaba kuvvetle ölçülen, yer yer gözünü kan ve ucuz intikam bürümüş gelenekçi ve zorba karakterler olarak yer almadığı senaryolar yazmak mümkün.
Tüm cinsiyet ve cinsel yönelimler için eşitlikçi ve güvenli koşullar altında senaryolar, diziler yapmak; yüksek gelirin yanında insani değerler yaymayı hedefleyerek yayınlamak mümkün.
Dizi dizi bamya geçirdik iplere, kurumaya bıraktık içlerindeki çiğ cinsiyetçiliği, kaba milliyetçiliği ve ürkütücü militarizmi... Tez zamanda kurumaları için bekliyoruz.”
Dizi Bamyaları Ödülleri’ne layık görülen diziler ise şöyle;
Aşk ve Mavi / ATV
Çukur / Show TV
Diriliş Ertuğrul / TRT
Eşkıya Dünyaya Hükümdar Olmaz / ATV
Fazilet Hanım ve Kızları / Star TV
İsimsizler / Kanal D
İstanbullu Gelin / Star TV
Kayıtdışı / Fox TV
Kırgın Çiçekler / ATV
Payitaht ‘Abdülhamit’ / TRT
Sakarya Fırat / Beyaz TV
Savaşçı / Fox TV
Siyah Beyaz Aşk / Kanal D
Siyah İnci / Star TV
Söz / Star TV
Ufak Tefek Cinayetler / Star TV