Yeni işçi isyanları dalgası

Bangladeş'te, büyük fason konfeksiyon fabrikaları bölgesi yine savaş alanına döndü

DÜNYA
Pazartesi, 24 Eylül 2007 (19 yıl 1 ay önce)

Bangladeş'in başkenti Dakka'nın sanayi bölgesi Taygon'da büyük fason konfeksiyon fabrikalarında kitlesel militan işçi grev ve eylemleri yeniden yükseliyor.

22 Eylül'de bu kez 25 bin işçi patronların özel güvenlik çeteleri, polis ve askeri birliklerle çatıştı. Gün boyu süren çatışmalarda, içlerinde polislerin de olduğu 50 kişi yaralandı. Yaralanan bazı işçilerin durumunun ağır olduğu bildiriliyor.

Ücretler ve tatil hakkı için 25 bin işçi polis ve askerle çatıştı


Bu kez kıvılcım, 3 bin işçinin çalıştığı, Wall-Mart vb.ye tedarik üretimi yapan Nasa Grup'a bağlı fabrikadan parladı. Ödenmemiş ücret ve ikramiyelerini almak ve tatil hakkı talebiyle 2 gündür grevde olan işçilere karşı patron lokavt ilan etti.

Bunun üzerine 3 bin grevci işçi yakındaki Sepal Grubu'na bağlı fabrikaya yürüyerek onları da eyleme çağırdı. Sepal fabrikasında eyleme katılmak isteyen işçilerle fabrikanın özel güvenlik çeteleri arasında arbede çıktı. Sepal işçilerinin de eyleme katılmasıyla büyüyen işçi yürüyüş kolu, fabrika fabrika işçileri sokağa çağırarak bir süre sonra 25 bin kişiye ulaştı.

Fabrika özel güvenlik çeteleri, polis ve askeri birliklerin işçilere saldırıp dağıtmaya çalışması üzerine tüm bölge savaş alanına döndü. Çatışmalarda 20 fabrika tahrip oldu, otobüs ve araçlar yakılarak yollara barikatlar kuruldu... Çatışmalar ancak akşamüstü saatlerinde yatıştı.

Bangladeş'te geçtiğimiz günlerde de, bir arkadaşlarının patron tarafından öldürüldüğü söylentisi üzerine işçiler isyan etmişti. Hemen ardından 3 bin işçi, patronlarla gizli entrika çeviren sendika bürokratlarının evini basmış, bir sendika yöneticisini hastanelik etmişlerdi.

Kriz ve sınıf savaşımı kaldığı yerden devam...


Bangladeş'te işçi isyanlarının yeniden alevlenmesinin arka planında, iki etken yatıyor.

Birincisi, geçtiğimiz yılın bahar aylarındaki büyük işçi isyanlarından sonra yapılan asgari ücret ve çalışma koşullarının düzeltilmesi anlaşmasına patronların uymaması ve yan çizmesi. Bangladeş Konfeksiyon İşverenleri Federasyonu (BGMEA) anlaşma koşullarının yüzde 97'sinin yerine getirildiği iddia ederken, işçiler 4 bin konfeksiyon fabrikasından sadece yüzde 20'sinin anlaşmaya uyduğunu, çoğu fabrikada halen ücretlerin ödenmediğini, çalışma koşullarının ölümcül olduğunu belirtiyorlar.

İkincisi, askeri müdahale ile yönetime ol koyan ordunun atadığı yeni hükümetin, devletteki yolsuzlukları çözeceği ve anlaşmaya uymayan patronlara karşı tedbir alacağı palavrasının da, başlarda işçilerde yarattığı beklentiye karşın, patron yalakası politikalarının belirginleşmesi...

Askeri müdahelenin üzerinden birkaç ay bile geçmeden, yönetimdeki askerlerin daha büyük yolsuzluklara karıştığı, ülke ihracatının dörtte üçünün gerçekleştirildiği konfeksiyon patronlarıyla ortaklık ilişkilerine girdiği açığa çıktı.

Eylemci işçiler, çalışma koşullarında hiçbir değişikliğin olmadığını belirtiyorlar:

"Tek bir işçi çalışma saatlarinde bir dakika soluklanırken yakalanırsa, tüm işçilerin ücretlerinden büyük kesintiler yapıyorlar. En ufak hatalı üretim olursa, dayak yiyoruz."