DÜNYA
Başkent Santiago'da gerçekleşen en büyük gösteriye 10 binlerce işçi katıldı. Polisin tazyikli suyla işçileri dağıtmaya çalışması üzerine çıkan çatışmalarda, çok sayıda işçi, sendikacı ve polisin yanısıra bir gazeteci ve itfaiyecilik yapmaya çalışan bir senatör de yaralandı. Ülke çapında yayılan kitlesel sokak eylemleri ve çatışmalarda, 400 işçi gözaltına alındı.
Bu eylemler, Şili işçi sınıfının geçtiğimiz aylardaki taşeron orman işçilerinin ve bakır madeni işçilerinin büyük grev ve kazanımlarıyla kazandığı ileri atılma cesareti ve özgüven üzerinde yükseliyor. Önceleri işçilerde belli bir beklenti yaratan sosyal-demokrat hükümet ile ilk büyük gerilim, Şubat ayında çıkarılan taşeronlaştırma yasası ile yaşanmıştı. Geniş bir işçi kesiminin ücretlerini düşüren ve sosyal haklarını tasfiye eden ve gücünü kırmayı amaçlayan yasa işçilerin büyük tepkisini çekti.
İlk büyük hamle taşeronlaştırılan orman işçilerinden geldi. Orman işçileri, taşeron patronları muhatap kabul etmediklerini ilan ederek, doğrudan arka plandaki asıl büyük patronlara, emperyalist ve işbirlikçi tekelci orman/kereste şirketlerine karşı greve gittiler.
Taşeronluk sisteminin bir bütün olarak tehlikeye girdiğini gören devlet, grevlere vahşice saldırarak bastırmaya çalıştı. Bir grevci işçi polis kurşunuyla öldürüldü. Fakat bu işçilerin grevlerini yaygınlaştırmaktan, militanlaştırmaktan, ülke çapında eylemli dayanışmayı yükseltmekten başka sonuç vermedi.
Devletin grevci işçiyi öldürmesine karşı ülke çapında işçiler, emekçiler, öğrenciler protesto gösterileri yaptı. İşlerin büyüdüğünü gören hükümet, araya girip orman işçileri ile büyük kereste tekelleri arasındaki anlaşmazlığı hızla sona erdirmek için, işçi taleplerinin önemli bölümünün kabul edilmesini sağlamak zorunda kaldı.
Geçtiğimiz yıl Şili'de bulunan dünyanın özel sektöre ait en büyük bakır madeninde dev bir grev patlamıştı. Bu yıl da daha taşeron orman işçilerinin grevlerinin yankıları sürerken, bu kez, haziran ayının sonlarında, devlete bağlı dev bakır madeni şirketi CODELCO'da binlerce taşeron bakır madeni işçisi greve çıktı.
Dünyanın en büyük bakır üreticisi ve Şili ekonomisinin belkemiğini oluşturan dev maden şirketinde çalışan binlerce taşeron işçi, örgütlendikleri sendikanın tanınması sağladıkları gibi önemli ücret, sosyal hak ve güvence kazanımlarıyla grevi 31 Temmuz'da sonlardırdılar.
37 günlük militan kitle grevi sırasında 30 bin taşeron maden işçisi çok sayıda yürüyüş, polisle taşlı-sopalı çatışma, demir yollarını kesme, otobüs yakma tarzı eylemler gerçekleştirdiler.
Büyük maden grevi, Şili'de sınıf mücadelesinde yeni bir sayfa açtı. Grevi örgütleyen taşeron işçi sendikaları ve işçi önderleri şöyle diyordu:
Bu kazanımlar ve özgüven üzerinde yükselen dünkü işçi eylemlerinin başlıca mücadele taleplerini ise, neoliberal saldırılara karşı sağlık, eğitim, konut haklarının iyileştirilmesi, ücretlerin artırılması, taşeronluk sisteminin kaldırılması, işgüvencesi, çalışma koşullarının iyileştirilmesi ve ekonomik büyümeden yoksullar için daha büyük pay ayrılması oluşturuyor.
Dünya bakır fiyatlarında büyük artış, dünyanın en büyük bakır üreticisi ve ihratçısı Şili'de, işbirlikçi burjuvaziyi ihya etmiş, buna karşın, son yıllarda neoliberal saldırıların şiddetlenmesiyle işçi ve emekçilerin çalışma ve yaşam koşullarındaki ağırlaşma hızlanmıştı.
Şili'de işçi sınıfı hareketi artan baskısı karşısında iyice zorlanmaya başlayan hükümet, eylemleri yatıştırmak için yeni manevralara girişti. Ulusal televizyon ekranlarına yansıyan eylemler sırasında, polisin bir sendika yöneticisini kanrevan içinde gözaltına almasının tepkileri büyütmesi üzerine, “polise soruşturma açılacağı” sözleri verildi.
Devlet başkanı Bachelet de, alelacele, işsizlik, gelir dağılımı adeletsizliği vb. üzerinde “çalışmalarda bulunacak bir konsey” oluşturulacağını açıkladı.
Cuma, 31 Ağustos 2007 (18 yıl 11 ay önce)
Şili'de işçi sınıfı hareketi yükselişini sürdürüyor. 29 Ağustos'ta ülkenin 600 bin üyeli en büyük işçi sendikası konfederasyonu, taban baskısıyla ülke çapında büyük gösteri ve yürüyüşler düzenledi.
400 işçi gözaltına alındı
Başkent Santiago'da gerçekleşen en büyük gösteriye 10 binlerce işçi katıldı. Polisin tazyikli suyla işçileri dağıtmaya çalışması üzerine çıkan çatışmalarda, çok sayıda işçi, sendikacı ve polisin yanısıra bir gazeteci ve itfaiyecilik yapmaya çalışan bir senatör de yaralandı. Ülke çapında yayılan kitlesel sokak eylemleri ve çatışmalarda, 400 işçi gözaltına alındı.
Taşeronluk parçalanacak
Bu eylemler, Şili işçi sınıfının geçtiğimiz aylardaki taşeron orman işçilerinin ve bakır madeni işçilerinin büyük grev ve kazanımlarıyla kazandığı ileri atılma cesareti ve özgüven üzerinde yükseliyor. Önceleri işçilerde belli bir beklenti yaratan sosyal-demokrat hükümet ile ilk büyük gerilim, Şubat ayında çıkarılan taşeronlaştırma yasası ile yaşanmıştı. Geniş bir işçi kesiminin ücretlerini düşüren ve sosyal haklarını tasfiye eden ve gücünü kırmayı amaçlayan yasa işçilerin büyük tepkisini çekti.
Orman işçileri emperyalist tekellere karşı
İlk büyük hamle taşeronlaştırılan orman işçilerinden geldi. Orman işçileri, taşeron patronları muhatap kabul etmediklerini ilan ederek, doğrudan arka plandaki asıl büyük patronlara, emperyalist ve işbirlikçi tekelci orman/kereste şirketlerine karşı greve gittiler.
Taşeronluk sisteminin bir bütün olarak tehlikeye girdiğini gören devlet, grevlere vahşice saldırarak bastırmaya çalıştı. Bir grevci işçi polis kurşunuyla öldürüldü. Fakat bu işçilerin grevlerini yaygınlaştırmaktan, militanlaştırmaktan, ülke çapında eylemli dayanışmayı yükseltmekten başka sonuç vermedi.
Devletin grevci işçiyi öldürmesine karşı ülke çapında işçiler, emekçiler, öğrenciler protesto gösterileri yaptı. İşlerin büyüdüğünü gören hükümet, araya girip orman işçileri ile büyük kereste tekelleri arasındaki anlaşmazlığı hızla sona erdirmek için, işçi taleplerinin önemli bölümünün kabul edilmesini sağlamak zorunda kaldı.
Maden işçileri de ayakta
Geçtiğimiz yıl Şili'de bulunan dünyanın özel sektöre ait en büyük bakır madeninde dev bir grev patlamıştı. Bu yıl da daha taşeron orman işçilerinin grevlerinin yankıları sürerken, bu kez, haziran ayının sonlarında, devlete bağlı dev bakır madeni şirketi CODELCO'da binlerce taşeron bakır madeni işçisi greve çıktı.
Dünyanın en büyük bakır üreticisi ve Şili ekonomisinin belkemiğini oluşturan dev maden şirketinde çalışan binlerce taşeron işçi, örgütlendikleri sendikanın tanınması sağladıkları gibi önemli ücret, sosyal hak ve güvence kazanımlarıyla grevi 31 Temmuz'da sonlardırdılar.
37 günlük militan kitle grevi sırasında 30 bin taşeron maden işçisi çok sayıda yürüyüş, polisle taşlı-sopalı çatışma, demir yollarını kesme, otobüs yakma tarzı eylemler gerçekleştirdiler.
Taşeronluk: Sendikaları uyuşturuyor, işçileri parçalıyor
Büyük maden grevi, Şili'de sınıf mücadelesinde yeni bir sayfa açtı. Grevi örgütleyen taşeron işçi sendikaları ve işçi önderleri şöyle diyordu:
Bu sistem, sendikaları uyuşturuyor, işçileri parçalıyor, rekabete sürüp geriletiyor. Bu böyle gitmez. Bu neoliberalizmin duvarında bir delik açmalıyız ki, arkası gelsin. Kazanımla sonuçlandırdığımız onurlu grevimizden sonra, artık işler eskisi gibi yürümeyecek. İşçi sınıfı yine tarih sahnesine çıkıyor.Madenci grevi, orman işçilerinin grevinden sonra ülkede daha büyük bir çalkantı yarattı. İşbirlikçi burjuvazi ve hükümeti içinde grevin kanla bastırılmasını savunanlar ile orman işçisi cinayetinden ağzı yanıp kısmi tavizlerle bitirilmesini savunanlar arasında iç çatlak ve çekişmelere yol açarak, burjuva cephesini zayıflattı.
Kölece yaşamaya da hayır
Bu kazanımlar ve özgüven üzerinde yükselen dünkü işçi eylemlerinin başlıca mücadele taleplerini ise, neoliberal saldırılara karşı sağlık, eğitim, konut haklarının iyileştirilmesi, ücretlerin artırılması, taşeronluk sisteminin kaldırılması, işgüvencesi, çalışma koşullarının iyileştirilmesi ve ekonomik büyümeden yoksullar için daha büyük pay ayrılması oluşturuyor.
Dünya bakır fiyatlarında büyük artış, dünyanın en büyük bakır üreticisi ve ihratçısı Şili'de, işbirlikçi burjuvaziyi ihya etmiş, buna karşın, son yıllarda neoliberal saldırıların şiddetlenmesiyle işçi ve emekçilerin çalışma ve yaşam koşullarındaki ağırlaşma hızlanmıştı.
Devlet görünüşü kurtarmaya çalışıyor
Şili'de işçi sınıfı hareketi artan baskısı karşısında iyice zorlanmaya başlayan hükümet, eylemleri yatıştırmak için yeni manevralara girişti. Ulusal televizyon ekranlarına yansıyan eylemler sırasında, polisin bir sendika yöneticisini kanrevan içinde gözaltına almasının tepkileri büyütmesi üzerine, “polise soruşturma açılacağı” sözleri verildi.
Devlet başkanı Bachelet de, alelacele, işsizlik, gelir dağılımı adeletsizliği vb. üzerinde “çalışmalarda bulunacak bir konsey” oluşturulacağını açıkladı.